Türkiye cezaevleri kapasitelerinin üzerinde doluluk oranlarına sahipken, hızla yayınlan koronavirüs salgını endişeleri arttırdı.
HDP Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, TBMM’ya kanun teklifi vererek, istisnasız tüm tutukluluk ve hükümlülüklerin bir yıl ertelenmesini istedi.
Türkiye koronavirüs salgının etkisine iyice girerken, HDP Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu’ndan dikkat çekici bir kanun teklifi geldi. Gergerlioğlu, TBMM’ye verdiği kanun teklifinde 300 tutuklu ve hükümlünün koronavirüs nedeniyle tedirgin olduğunu kaydetti. Kanun teklifinin yanısıra Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’ün yanıtlaması istemiyle soru önergesi de veren Gergerlioğlu, Meclis insan Haklarını İnceleme Komisyonu’na da koronavirüs gündemiyle cezaevlerine ziyaretler yapılması çağrısında bulundu. Koronavirüs tedbirleri kapsamında cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlülerin açık ve kapalı görüşleri iki hafta ertelenmişti.
Gergerlioğlu, “8 kişilik koğuşta 30 kişi var. Corona Virüs sebebiyle 300 bin kişi hasta mahpus, hamile ve yeni doğum yapmış anneler başta olmak üzere herkes cezaevlerinde risk altındadır” dedi. Gergerlioğlu, kanun teklifi gerekçesinde TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonunun Elazığ, Bakırköy, Diyarbakır ve Silivri cezaevleri raporlarından örnekler de ekleyerek durumun vehametini ortaya koydu.
TÜM SAĞLIK ALANLARINDAN EKSİKLİKLER VAR
İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’nun ilgili raporları şu şekilde:
Elazığ Ceza İnfaz Kurumları Raporu: “Kurum revirine haftada ancak çıkılabildiği, bazı dönemlerde revire çıkmanın daha uzun süreleri bulabildiği, hastaneye yapılan sevklerin ayları bulabildiği, sağlık hizmetinden hızlı ve yeterli bir şekilde faydanılmadığı, kronik rahatsızlığı bulunanların hastane sevklerinin düzenli aralıklarla yapılmadığı, diş doktoruna dahi gidilemediği, diş hekimlerinin dönüşümlü olarak gelmesinden dolayı diş tedavisi için 4-5 ay kadar beklendiği.”
Diyarbakır Ceza İnfaz Kurumları Raporu: “Sağlık konusunda ciddi sorunlar yaşandığı, yeteri katar sağlık personelinin bulunmaması nedeniyle gerek revire çıkışların gerek dış hastane sevklerinin çoğunlukla ihtiyaç duyulan zamanlarda gerçekleştirilemediği, özellikle dış hastane sevklerinin kimi durumlarda birkaç ayı bulabildiği,”
Bakırköy Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumları Raporu: “Hastaneye sevklerde sorunlar yaşandığı, hastane sevklerinin bazı durumlarda 3 ila 4 ayı bulabildiği, revire çıkmada problemlerin olduğu, muayene ve tedavilerin kelepçeli yapılmasının rahatsızlık verici olduğu ve insan onuru ile bağdaşmadığı, kronik hastalığı bulunanların tedavilerinin düzenli olarak yapılmadığı”
Silivri Ceza İnfaz Kurumları Raporu: “Başta diş muayenesi ve tedavileri olmak üzere sağlık konusunda ciddi sorunların yaşandığı, kurum revirine ve kampüs içinde bulunan Devlet Hastanesine gidişte dış hastanelere sevke göre nispeten daha az sıkıntı yaşanmakla birlikte sorunlar yaşandığı, özellikle dış hastanelere sevk gerektiği durumlarda sevke nezaret edecek personel (jandarma personeli) sayısındaki belirgin azalmanın da etkisiyle ciddi sorunlar yaşandığı,
Hastane sevklerinde çift kelepçe (zincir) uygulamasının yapıldığı hatta bu uygulamanın kampüs içerisinde yer alan hastaneye götürülürken dahi uygulandığı, kampüs içinde bu uygulamanın yapılmasının izah edilebilir bir tarafının olmadığı, bu uygulamaya tepki olarak sevkin reddedilmesi nedeniyle ciddi sağlık sorunlarının yaşandığı ve bu sorunun ivedilikle çözüme kavuşturulması gerektiği.”
“BAĞIŞIKLIK SİSTEMLERİ ZAYIF”
Raporları değerlendiren Gergerlioğlu, “Görüldüğü üzere cezaevleri bırakın herhangi virüsle mücadele etmeyi mevcut bir hastalık varsa daha hızlı yayılması için uygun ortamlar haline dönüşmüştür. Halkımızın ister cezaevinde isterse de cezaevi dışında olsun onların sağlığı ile oynamaya kimsenin hakkı yoktur” ifadelerini kullandı. Gergerlioğlu’nun kanun teklifinde gerekçe şöyle belirtildi: “Bu geçici madde ile Corona Virüsün daha fazla yayılmasının önüne geçilmeye çalışılacaktır.16. maddede özellikleri sayılan vatandaşlar bağışıklık sistemi zayıf olan mahpuslardır. Bu mahpusların derhal serbest bırakılması hem cezaevindeki virüsün yayılmasını yavaşlatacak hem de cezaevleri mevcudunun azalmasıyla tedbirlerin uygulanmasını kolaylaştıracaktır.”
“KAPSAMI GENİŞLETİLMİŞ AF GETİRİLECEK Mİ”
HDP Milletvekili Gergerlioğlu’nun Adalet Bakanı Abdulhamit Gül’e yönelttiği sorular ise şöyle:
– Herhangi bir cezaevlerinde Corona Virüs vakasına rastlanılmış mıdır? Eğer böyle bir vaka yaşanmışsa hangi cezaevlerinde yaşanmıştır, hastaların son durumu nasıldır?
– TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonunun alt komisyonu olan Hükümlü ve Tutuklu Alt Komisyonunun raporları göz önüne alındığında Cezaevinde yaşanacak herhangi bir salgınla mücadele edilebilecek bir cezaevi sağlık sistemi var mıdır?
– TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonunun alt komisyonu olan Hükümlü ve Tutuklu Alt Komisyonunun raporlarında belirtilen bazı durumlarda hastane sevklerinin 3-4 ayı bulabildiği ifadesi doğrultusunda kuluçka süresi 14 gün olan bir virüs salgını ile nasıl mücadele edilecektir?
– Bazı semptomlarının Nezle ve Grip ile karıştırıldığı göz önüne alındığında Corona Virüs ile etkin mücadelede Cezaevlerinde hangi önlemler alınmıştır?
– Mahpusların ifadelerinde belirttiği üzere cezaevi revirine bile gitmek haftalar alırken Corona Virüsü tahlilleri nerede ve nasıl yapılacaktır?
– Kelepçeli muayene uygulaması devam etmekte midir? Eğer bu uygulama devam ederse kelepçeli muayene sebebiyle haklı olarak bu uygulamayı reddeden mahpusların ve koğuşlarındaki diğer mahpusların sağlığı nasıl korunacaktır?
– Doğru ve tarafsız bir bilgiye erişim için TBMM Hükümlü ve Tutuklu Alt Komisyonu cezaevlerindeki sürecin koordinasyonuna dahil edilecek midir?
– Ağır hasta mahpuslar ve hamile / yeni doğum yapmış anneler cezaevinde kalmaya devam edecek midir? Bu yurttaşların tahliyesi için yapılan çalışmalar var mıdır?
– Cezaevlerinden tarafımıza ulaşan en büyük şikayetlerden biri de yemeklerin kalitesizliğidir. Bu bağlamda cezaevindeki yemeklerin mahpusların bağışıklık sistemlerini güçlendirmesi için tekrar düzenlenecek midir?
– Adliyedeki devlet görevlileri, avukatlar ve yurttaşların sağlığı ve mahkemeye çıkamamak suretiyle mağduriyet yaşamaması için hangi önlemler alınacaktır.
– Mevcut salgın tehdidi de göz önüne alındığında hükümetinizin sürekli gündemde tuttuğu kapsamı genişletilmiş “Yargı Affı” TBMM Gündemine gelecek midir?
