Ekonomik durgunluğun IMF’siz bitmeyeceği tezi, iktidar tarafından sert tepkilere neden olmaya devam ediyor.
“İnşaat öyle önemli ki, ekonomide 250 endüstriye ciro sağlıyor” denen yazıda, TUİK’e göre belediyeler tarafından verilen yapı ruhsatlarının 2018 yılında bir önceki yıla göre bina sayısı yüzde 36,7, yüzölçümü yüzde 48,9, değeri yüzde 35,8, daire sayısı yüzde 53,3 azaldığına dikkat çekiliyor.
Aydınlık ekonomi yazarı M. Recep Erçin’in inşatta geri dönüşün ne denli zor olduğunu belgelediği yazısından alıntılar yapılan analizde, “İnşaat, konut üretim ve enerjide iflaslar bu durgunluğu içinden çıkılamaz hâle getirecek” ifadesi kullanılıyor.
Konut satışları yüzde 25 düştü. Hazır Beton Endeksi, inşaat sektörünün mevcut tedbirlerle ivlemenmesinin olası olmadığını ortaya koydu. Son 11 ayda inşaatta istihdam yüzde 8.3 daraldı. İnşaattaki çöküş, çelik başta olmak üzere birçok alt sektörde daralmayı tetikledi.
Konut pazarında dörtte bir oranında daralma gözlenirken, alt sektörlerden hazır beton cephesinden de inşaata yönelik olumsuz sinyal geldi. Türkiye Hazır Beton Birliği (THBB) tarafından açıklanan “Hazır Beton Endeksi” raporunda şu ifadeler yer alıyor:
“Bütün endekslerin eşik değerin altında olması, inşaat ve bağlantılı sektörlerdeki hareketliliğin düşük olduğuna ve mevcut tedbirler ile inşaat sektörünün ivmelenmesinin olası görünmediğine işaret etti.”
Avrupa Hazır Beton Birliği (ERMCO) ve THBB Yönetim Kurulu Başkanı Yavuz Işık, “İnşaat sektörüne girdi sağlayan imalat sanayi sektörlerine ilişkin üretim endeksi değerleri düşüş göstermektedir. Bu yönüyle inşaat sektöründeki gerileme tüm ekonomiyi etkiler hale gelmiştir. İnşaat sektöründeki kan kaybının durdurulması gerekmektedir” diyor.
TÜİK’in Kasım 2018 dönemi işgücü istatistiklerine göre inşaat sektörü istihdamındaki daralma Ocak 2018-Kasım 2018 döneminde yüzde 8.3’ü buldu. Sektörde 183 bin kişilik istihdam kaybı oluştu.
Sektörün ana girdi tedarikçilerinden çelik pazarında yılın ilk çeyreğinde yüzde 30-40 oranında daralma yaşanacağını Çelik İhracatçıları Birliği Başkanı Adnan Aslan, geçen hafta düzenlediği basın toplantısında açıkladı. İnşaat sektöründeki daralmadan doğrudan etkilenen sektörlerin başında çelik ve hazır betonun yanında; tuğla, seramik, nalburiye, iskele ve kalıp sistemleri geliyor. Konut pazarının daralmasının mobilya, beyaz eşya, ev tekstili gibi sektörlerdeki satışları da aşağı çekmesi öngörülüyor.
TÜRKONFED Ekonomik Beklenti Anketi’ne göre, katılımcıların yüzde 59’u 2018’in son çeyreğinde ekonomik gidişatın, bir önceki çeyreğe göre kötüleştiğini düşünüyor.
Katılımcılar rekabeti kısıtlayan başlıca sorun olarak da “ödeme gecikmeleri”ni gösteriyor. Sonuçları değerlendiren TÜRKONFED Başkanı Orhan Turan, tahsilat güçlüğüyle ilgili problemlerin KOBİ’lerde finansal krize sebep olmasını engellemek amacıyla, “önce küçüğü düşün” ilkesi çerçevesinde önlemler alınması gerektiğini söylüyor.
