Merkez Bankası yıllık 15.39’a yükselen enflasyonun önümüzdeki dönem talep daralmasıyla yıl sonunda yüzde 13.4’e düşeceğini açıkladı. Merkez’in seçim öncesi enflasyon beklentisi yüzde 8.4’tü.
Dünya gazetesindeki habere göre OYDER Başkanı Şahsuvaroğlu, “Bu faizle bu dövizle otomobil satamayız. Yetkili satıcılar tamamen kârsızlaştı, yapmamız gereken zammı bile yansıtamadık” açıklamasını yaptı.
Ekonomideki tüm göstergeler kötüye giderken AKP iktidarının elinde kalan son dal olan yüksek büyüme hikayesi da kabusa dönmek üzere. Ekonominin temel sektörlerinde ciddi sarsıntılar yaşanıyor.
Mayıs ayında Ahval’in ekonomi sayfasında ticari araç satışlarındaki küçülmeye dikkat çekilmiş, sadece ticaret hayatındaki canlılığı değil, iktidardaki AKP’nin oy deposu sayılan esnaf, çiftçi ve inşaatçıların ekonomik beklentilerini de yansıttığı için siyasi olarak da bir önem taşıdığı kaydedilmişti.
Son verilerin, Türkiye ekonomisinin durgunluk içinde yüksek enflasyon yani stagflasyon sürecine yol aldığına ilişkin önemli ipuçları taşıdığının altı çiziliyor.
TÜİK’in Haziran 2018 verileri, ‘Motorlu Kara Taşıtları’nda yeni araç satışlarının bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 33 düşüş ile 64 bin olarak gerçekleştiğini gösteriyor.
TÜİK açıklamasına göre, haziran ayında geçen yılın aynı ayına göre trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısında yüzde 32,7 azalış gerçekleşti. Bu azalış otomobilde yüzde 41,8, minibüste yüzde 52,3, kamyonette yüzde 38,2, kamyonda yüzde 8,9, özel amaçlı taşıtlarda yüzde 71,9, traktörde yüzde 39,5 olarak kaydedildi. Otobüste yüzde 24, motosiklette ise yüzde 3,7 artış oldu. Bir önceki yılın rakamları ile karşılaştırıldığında bu yılın ilk 6 ayının tamamında düşüş gerçekleşti ancak en dramatik düşüş haziran ayında yaşandı.
Otomotiv Yetkili Satıcıları Derneği (OYDER) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Şahsuvaroğlu, düşüşün en önemli nedenlerini açıklarken, “Araçların fiyatının döviz bazlı olarak artması. Üstelik döviz kurlarındaki artışa karşın yapılması gereken zamların hepsi de yansıtılamadı. Yansıtılan zam oranı yüzde 15. Yetkili satıcılar bu rakamlar sonrası tamamen kârsızlaştı” diyor.
Satışlardaki düşüşün bir diğer nedeninin de kredi faizlerinin yükselmesi olduğunu ifade eden Şahsuvaroğlu, “Faizler yüzde 2,5’e gelmiş. Yıl toplamı yüzde 30’lara denk geliyor ki bu kabul edilemez. Bizim bu faiz ile otomobil satma şansımız yok” ifadesini kullanıyor.
Konuttaki mayıs ve haziran aylarında yapılan faiz kampanyası benzeri bir kampanyanın otomotivde yapılması gerektiğini bildiren Şahsuvaroğlu, sözlerini şöyle sürdürüyor:
“Bu sene satış rakamında 200 bin adetlik kayıp olabilir. Bu bizi ciddi manada üzer, ciddi manada yaralar. Bizim dolaylı ve dolaysız toplam 180 binlik istihdamımız var. Bunları da kaybetme lüksümüz yok. Bu durumun bir an önce ‘acil eylem planı’ adı altında gözden geçirilmesi lazım. Kur baskısından kurtulmamız gerek.”
TÜİK verilerine göre, haziranda trafikten kaydı silinen araç sayısı 29 bin 842 olarak kaydedildi. Normal aylarda bu rakam ortalama 9 bin seviyesinde gerçekleşiyor.
Sektör temsilcilerine göre, aradaki 20 binlik fark ise ‘hurda teşviki’nden geldi. 16 yıl ve üstü araçlarını hurdaya çıkaranlara sıfır araç alımlarında 10 bin liraya kadar ÖTV indirimi sağlanması sonrası haziranda tahmini 20 bin araç sahibi bu uygulamadan faydalandı.
Murat Şahsuvaroğlu, trafikten kaydı silinen araçların önceki aylara göre göze çarpan artışının hurda teşviki ile alakalı olduğu görüşüne katıldığını ancak eski araç sahiplerinin bir kısmının hurda teşvikinden yararlanmış olsalar dahi sıfır araçları hemen almamış olabileceklerinin de unutulmaması gerektiğini vurguluyor.
Hurda araç teşvikinin 31 Aralık 2019’da tamamlanacağını hatırlatan Şahsuvaroğlu, “Bu gidişatta bu hızda hurda stokunun erimesi mümkün değil. Bize göre, 2023’e kadar uzatılmalı. Mümkünse biraz daha enflasyon oranında iyileştirilmesi de gerekir” görüşünü dile getiriyor.
