Diplomasi ve Ekonomi Enstitüsü (instituDE), iltica etmek istedikleri ülkeden geri itilme endişesi yaşayanların yapabilecekleri uluslararası başvurular hakkında bilgi verdi. instituDE insan hakları uzmanı ve eski AİHM hukukçusu Hakan Kaplankaya bu başvuruların mümkün ve gerekli olduğunu ve başvurunun vakitlice yapılabilmesine bağlı olarak olumlu netice alınmasının mümkün olduğunu belirtti.
Kaplankaya, katıldığı Youtube yayınında geri gönderme yasağının (non-refoulement) uluslararası hukuk ve insan hakları hukukundakini yerini anlattı. Kaplankaya, Yunanistan’ın sığınmacı ve göçmenleri geri itmesinin açıkça hukuka aykırı olduğuna işaret etti.
AİHM’DEN GÜNÜBİRLİK KARAR ÇIKABİLİR
Geri itme tehditi ile karşı karşıya olan mağdurlar AİHM’e Rule-39 başvurusu yaptıkları takdirde, geri itilmenin önlenmesinin mümkün olacağını belirtken Kaplankaya, başvurunun yapıldığı ana da bağlı olarak AİHM’den günübirlik olumlu karar çıkabileceğini kaydetti. Kaplankaya, Yunanistan’a karşı yapılacak bu başvuruların, geri itme ihtimali doğduğunda ivedi bir şekilde ve mümkünse avukat aracılığıyla yapılmasının gerekliğine dikkat çekti. Dijital yolla yapılacak bu başvurular için AİHM özel bir websitesi açtı.
BM SÜRECİ DAHA UZUN
Aynı şekilde mağdurlar acil tedbir talebiyle BM İnsan Hakları Komitesine de Usul Kuralları Madde-94 çerçevesinde başvuru yapabilirler. Ancak BM’den karar çıkması için biraz daha uzun süre gerekebileceği belirtiliyor. Bilindiği üzere geri itmeye maruz kalan kişiler Yunanistan’da şiddete, eşyalarına ve pararlarına el konulmasına ve tehlikeli bir dönüş yolculuğuna maruz kalıyorlar. Türkiye’ye döndüklerinde ise haksız bir şekilde tutuklanıp, adil olmayan yargılamalara, işkence ve kötü muamelelere muhatap olmaları yüksek ihtimal dahilinde bulunuyor.
