Doktorluk mesleği dünyanın birçok ülkesinde prestije sahip zor meslekler arasında yer alıyor. Türkiye’de ise doktorlar uzun ve zor çalışma şartları altında düşük ücretler alıyor ve şiddete maruz kalıyor. Sağlık çalışanları, özlük haklarının iyileştirilmesi yönündeki taleplerine olumlu yanıt alamadıkları için çareyi yurt dışına gitmekte buluyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın doktor göçüne yönelik yorumu ise “Giderlerse gitsinler” yönünde.
Peki, dünyada doktorların maaşları ne kadar? Türkiye’de bir doktor senede ortalama kaç dolar kazanıyor? Dünyada en yüksek doktor maaşı hangi ülkede?
ORTALAMA PRATİSYEN DOKTOR MAAŞI YILLIK 67 BİN DOLAR
Kronos’tan Burak Özdemir’in haberine göre, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün (OECD) verilerinde 2020 yılında OECD ülkeleri arasında ortalama genel pratisyen doktor maaşı yıllık 67 bin 148 dolar. OECD verilerinde İzlanda, Portekiz, Estonya ve Türkiye’nin verileri 2021 yılına ait.
OECD ülkeleri arasında en yüksek pratisyen doktor maaşı yıllık 183,5 bin dolar ile İzlanda oldu. Ardından gelen Hollanda’da yıllık pratisyen doktor maaşı 127,1 bin dolar olarak hesaplandı. NATO’ya yeni giren Finlandiya ise yıllık 90 bin dolarlık pratisyen doktor maaşı ile üçüncü sırada yer aldı.
İngiltere (83 bin dolar); İspanya (79 bin dolar); İsrail (79 bin dolar) ve Güney Kore (74 bin dolar) ortalamanın üstünde kaldı.
EN DÜŞÜK PRATİSYEN DOKTOR MAAŞI TÜRKİYE’DE
OECD ülkeleri arasında en düşük pratisyen doktor maaşı Türkiye’de. Türkiye’de bir pratisyen doktor yıllık ortalama 19,4 bin dolar kazanıyor. Yani Türkiye’de pratisyen doktorlar, OECD ortalamasının 3 katından daha az maaş alıyor. Durum böyle olunca birçok doktor yurt dışında mesleğini devam ettirme planları yapıyor.
Türkiye’den sonra en düşük doktor maaşı Meksika’da. Meksika’da bir pratisyen doktor yıllık ortalama 21,3 bin dolar kazanırken Macaristan’da 27,9 bin dolar kazanıyor.
İRLANDA’DA UZMAN DOKTORLAR SENEDE 200 BİN DOLARDAN FAZLA KAZANIYOR
OECD ülkelerinin 2020 yılı ortalama uzman doktor maaşı 104 bin 132 dolar. Bu veriler arasında İrlanda, İzlanda, Yeni Zelanda, Norveç, İtalya, Şili, Estonya, Portekiz ve Türkiye’nin verileri 2021 yılına aitken Fransa’nın verileri 2019 yılına ait.
OECD ülkeleri arasında 2020 yılında en yüksek uzman doktor maaşı 206,3 bin dolar ile İrlanda’da hesaplandı. İkinci sırada yer alan ülke ise 194,4 bin dolar maaş ile İzlanda oldu. İzlanda, hem en yüksek pratisyen doktor maaşına hem de en yüksek ikinci uzman doktor maaşa sahip. Fakat diğer ülkelerde uzman doktor maaşı, pratisyen doktor maaşından kat ve kat daha fazla iken İzlanda’da arada çok da bir fark yok.
Diğer ülkelerin uzman doktor yıllık maaşları ise şöyle: Hollanda 183,7 bin dolar, Danimarka 178,2 bin dolar, İsrail 172,5 bin dolar, Almanya 166,9 bin dolar, Güney Kore 160,3 bin dolar ve İngiltere 155,7 bin dolar, Yeni Zelanda 153,5 bin dolar. OECD verilerine göre İsrail’de bir uzman doktor, pratisyen doktordan 2 kat daha fazla maaş kazanıyor.
TÜRKİYE SONDAN ÜÇÜNCÜ
Pratisyen doktor maaşında sonuncu olan Türkiye, uzman doktor maaşında sondan üçüncü oldu. Türkiye’de bir uzman doktor 2021 yılında ortalama 30,6 bin dolar maaş kazandı. Türkiye’de bir uzman doktor, pratisyen doktordan 1,5 kat daha fazla maaş kazanıyor.
En düşük maaş ise Polonya’da hesaplandı. Polonya’da bir uzman doktor yıllık ortalama 23 bin dolar kazanırken Meksika’da 28,1 bin dolar kazanıyor. Türkiye’nin komşusu Yunanistan’da bir uzman doktor yıllık ortalama 44,6 bin dolar kazanıyor.
TÜRKİYE’DE 6 SENEDE DOKTOR MAAŞLARI YARIYA DÜŞTÜ
OECD verilerine göre Türkiye’de doktor maaşları dolar bazında giderek düşmekte. Hem pratisyen hem de uzman doktor maaşları, 2012 ve 2013 senelerinde artış gösterirken 2014 itibariyle ciddi düşüş yaşadı.
2010 yılında yıllık 51,4 bin dolar olan uzman doktor maaşı 2013’de 66,9 bin dolara kadar yükseldi. Fakat 6 sene sonra 2019 yılında neredeyse yarısına kadar düşerek 34,2 bin doları gördü. Uzman doktor maaşı en sonunda 30,6 bin dolarlara kadar düştü.
Pratisyen doktor maaşlarında da benzer bir eğilim var. 2010’da 30,5 bin dolar olan pratisyen doktor maaşı 2013’de 44,8 bin dolardı. 2021 yılına gelindiğinde ise pratisyen doktor maaşı 19,4 bin dolara kadar geriledi.
TÜRKİYE’DE YETERİNCE SAĞLIK ÇALIŞANI YOK
Türkiye’de doktorların maaşı diğer ülkelere göre oldukça düşük. Ayrıca bin kişi başına düşen sağlık çalışanı sayısında Türkiye, yine sonlarda. OECD ülkeleri arasında 2020 yılında bin kişiye ortalama 3,3 doktor düşerken Türkiye’de 2 doktor düşüyor. Türkiye, bu ortalama ile OECD ülkeleri arasında sondan üçüncü sırada yer alıyor.
Türkiye bin kişi başına düşen hemşire sayısında da benzer bir karneye sahip. OECD ülkeleri arasında bin kişiye ortalama 8,7 hemşire düşerken Türkiye’de 2,7 hemşire düşüyor. Türkiye, bu ortalama ile OECD ülkeleri arasında sondan dördüncü sırada yer alıyor.
EN DÜŞÜK SAĞLIK BÜTÇESİ TÜRKİYE’DE
OECD’nin verilerine göre 2020 yılındaki sağlık harcamalarında milli gelirden en az pay alan ülke Türkiye oldu. Sağlık harcamalarına en çok pay ayıran ülke Amerika Birleşik Devletleri (ABD) oldu. ABD’de 2020 yılında milli gelirin yüzde 18,8’i sağlık harcamalarına ayrıldı. Sağlığa en çok bütçe ayıran ilk 5 ülke, G7 ülkelerinden. G7 ülkelerinin sağlığa ayırdığı ortalama bütçe ise yüzde 12,8. OECD ülkelerinin sağlığa ayırdığı ortalama bütçe ise yüzde 9,5.
Türkiye ise sağlık harcamalarına en az bütçe ayıran ülke. Türkiye’de 2020 yılında milli gelirin yüzde 4,6’sı sağlık harcamalarına ayrıldı.
