Japonlar Türkiye’de tekel kurdu

Tevfik Güngör/Dünya Gazetesi
Sirkemizi, çorbamızı Japonlar yapacak (İyi de biz ne yapacağız?)

Japon Ajinomoto gıda grubu yakında Türkiye piyasasında paketli kuru gıda, toz karışımı gıda, sos, turşu, sirke, makarna gibi ürünlerde tekel duruma gelecek ve ya gelmiş durumda.

1909 yılında kurulan Japon Ajinomoto, yıllık 10 milyar dolar gelire sahip dev bir gıda kuruluşu.

Ajinomoto Türk pazarına yeni yatırım yaparak değil. Daha önce kurulmuş, isim yapmış, marka olmuş firmaları satın alarak hakim oluyor.

Hazır çorba, bulyon, yemek harçları, puding, krem şanti, çikolatalı sos gibi ürünleri bulunan Bizim Mutfak markasının üreticisi Örgen Gıda’nın hisselerini  Ülker’den alan Ajinomoto, Kükrer Gıda’nın da sahibi oldu. Türkiye’nin en önemli gıda üreticileri arasına girdi.

Paketli kuru gıda ve toz karışım üretimi yapan 1981 yılında Bülent Öngen isminde bir kimya mühendisi tarafından kurulan Örgen Gıda 2002 yılında Yıldız Holding bünyesine katıldı. Örgen Gıda, hazır çorba, toz puding, toz tatlı, bulyon, türk kahvesi, kahve karışım ve baharat üretim hatlarıyla Türkiye’nin önde gelen kapasiteli toz gıda üreticisi oldu..

Japon gıda ve gıda malzemeleri üreticisi Ajinomoto, Örgen Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ’nin tamamını 220 milyon liraya almak için Yıldız Holding (Ülker Grubu) ile anlaştı.

Öngen Gıda, Bizim Mutfak, Piyale, Hürrem, Baktat markaları ile üretim yapıyor. 45 bin ton üretim hacmi ile Türkiye’nin en büyük toz gıda üreticisi durumunda idi.

Kemal Kükrer markası ile bilinen sos, sirke ve turşu üreticisi Kükre Gıda Türkiye’nin en eski firmaları arasında yer alıyor. Şirketin tarihi 1915 yılına kadar gidiyor. Kemal Kükrer’in Eskişehir Odunpazarı’nda bir evin bodrum katında meşe ağacından özel olarak yapılmış iki adet fıçıyla başlayan üzüm sirkesi üretimi zamanla büyüdü, markalaştı. 1999 yılında marka Gülal Ailesi tarafından satın alınınca ürün yelpazesi genişledi. Şirkete büyük yatırım yapan aile, özellikle 2006-2007 yıllarındaki reklam atağı ile birlikte Kemal Kükrer markasını tekrar çok bilinir hale getirdi.

2013 yılında şirketin % 50’sini 60 milyon TL’ye satın alan Japon Ajinomoto grubu kalan % 50 payı da 181 milyon TL’ye satın alarak Kemal Kükrer markasının ve üretim tesislerinin sahibi oldu.

Daha önce kendi ürettiğimiz sirkemizi, toz çorbamızı, makarnamızı da yabancılar üretmeye başlayınca biz ne yapacağız?

Biz bekliyoruz ki Japon sermayesi gelsin, fabrika kursun, bilgisayar için parça üretsin… Ama Japon geliyor bizim yıllardır ürettiğimiz sirkeyi üreten tesisleri satın alıyor… Biz sirke ve çorba işini Japonlara devredince ne yapacağız? Bilgisayar yapmaya mı başlayacağız?

Bu gelişmeleri iyi değerlendirmemiz gerekiyor.

(Bütün bu satın almalara devletimizin anlı şanlı Rekabet Kurumu izin verdiğine göre, ekonomik bakımdan saf ve bakir Anadolu çocuklarının üzülmelerine, endişe etmelerine, gerek yoktur. )