Anayasa Mahkemesi’nin HDP’nin tutuklu eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş hakkında verdiği hak ihlali kararını değerlendiren hukukçular, ikinci tutukluluğun da aynı sebebe dayanması nedeniyle derhal tahliye edilmesi gerektiğini kaydediyor.
HDP eski Eş Genel Başkan Selahattin Demirtaş hakkında tutuklu bulunduğu davada Anayasa Mahkemesi’nce hak ihlali kararı verilmesi yeni bir tartışmayı da beraberinde getirdi. Hukukçular, Demirtaş’ın ikinci tutukluluğunun da aynı sebebe dayanması nedeniyle derhal tahliye edilmesi gerektiğini vurguluyor. Anayasa Mahkemesi’nin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Demirtaş dosyasını görüşmeden hemen önce karar vermesini de “yeniden zaman kazanmak için hamle” olarak yorumlayan hukukçular da mevcut. İşte, Anayasa Mahkemesi’nin kararına gelen tepkiler…
DEMİRTAŞ’IN AVUKATI: İKİNCİ TUTUKLULUĞA ETKİSİ OLACAKTIR
Selahattin Demirtaş’ın avukatlarından Mahsuni Karaman, Anayasa Mahkemesi’nin kararının önemli olduğunun altını çizerek, şu yorumu yaptı:
“AYM, Demirtaş’ın 4 Kasım 2016 ile 2 Eylül 2019 tarihinde gerçekleşen tutukluluğu ile ilgili, makul sürenin aşıldığını, tedbirin ölçülü olmadığını ve tutuk devam kararlarının gerekçeli olmadığını tespit ederek ihlal kararı vermiştir. Bu kararın önemi, 20 Eylül 2019 tarihinde verilen ve hâlâ devam eden ikici tutukluluğa etkisi olacaktır. AYM bu karar ile 6-8 Ekim olayları nedeniyle Demirtaş’ın 4 kasım 2016 ile 2 Eyül 2019 tarihleri arasındaki tutukluluğunu makul bulmayıp ihlal kararı verdiğinden ve ikinci tutuklaması da aynı sebebe dayandığından bu ikinci kararın bir geçerliliği kalmamıştır.”
Karaman’a göre Demirtaş, 6-8 ekim olayları nedeniyle tutuklu kaldı ve bu kararla da ihlal tespit edildi; ikinci tutuklama aynı sebebe dayandığından derhal tutukluluğa son verilmeli.
1- Aym’nin Sn Demirtaş ile ilgili kararına yeni vakıf olduk. Geniş bir değerlendirme yapmak için kararı detaylı inceleme olanağımız olmasa da önemine binaen şunları söylemek lazım:
— Mahsuni Karaman (@av_mkaraman) June 18, 2020
ALTIPARMAK: ZAMAN KAZANMA AMAÇLI AMA İKİNCi TUTUKLAMA İÇİN DE DİKKATE ALINMALI
İnsan Hakları Hukukçusu Kerem Altıparmak ise kararı ‘vakit kazanma’ amaçlı yorumladı. Altıparmak, “Gece gece AYM bizi niye öptü ve Demirtaş kararını verdi? AİHM kararının eli kulağında. Şimdi bir de bu AYM kararını yollayıp, bakın bu kararı da dikkate alın deyip yine vakit kazanmaya çalışılacak. Bu taktik işler mi? Umarım işlemez. Bekleyip, görelim” dedi.
Kararın ikinci tutukluluk için de geçerli olduğunu belirten Altıparmak, “Bu saptama çok doğru. Ayrıca şunu da ekleyelim. Eğer Demirtaş’ın siyasi kimliği ilk tutuklamanın devamında dikkate alınmadığı için bu bir ihlale vücut veriyorsa, şu anki tutuklama açısından da dikkate alınmalıdır. Kararda 2 yıl 1 ay olan süre şimdi 3,5 yılı aştı üstelik” dedi.
Gece gece AYM bizi niye öptü ve Demirtaş kararını verdi? AİHM kararının eli kulağında. Şimdi bir de bu AYM kararını yollayıp, bakın bu kararı da dikkate alın deyip yine vakit kazanmaya çalışılacak. Bu taktik işler mi? Umarım işlemez. Bekleyip, görelim.
— Kerem ALTIPARMAK (@KeremALTIPARMAK) June 18, 2020
MOLU: İLK TUTUKLULUĞUN DEVAMI NİTELİĞİNDE, DERHAL TAHLİYE EDİLMELİ
Selahattin Demirtaş’ın bir diğer avukatı Benan Molu ise Demirtaş’ın cezaevinde tutulduğu sürenin göz önünde bulundurulduğunda derhal tahliye edilmesi gerektiğini belirtti. Molu, AYM’nin hak ihlali kararıyla ilgili şunları söyledi:
“Demirtaş, serbest bırakıldığı gün şüphelisi olmadığı bir soruşturma kapsamında tekrar tutuklandığı için bu karar tahliyesini sağlamıyor. İHAM’ın (İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi-AİHM) ihlal kararının etkisiyle AYM, tutukluluğun hukukiliğiyle ilgili başvuruda görmezden geldiği noktalara dayanarak vermiş ihlal kararını. İHAM’ın ihlal ve derhal tahliye kararının uygulanmaması nedeniyle yaptığımız iki ayrı başvuru birleştirilmiş, fakat AYM, Şahin Alpay kararının aksine, bu şikayetleri (ve ayrıca 18. madde ihlali iddiamızı) ayrıca incelemeye gerek görmemiş. Oysa iki başvuru bunun üzerine kuruluydu. 4 Kasım 2016’daki deliller farklı suç isnadıyla, 20 Eylül 2019’da serbest kalmasını engellemek amacıyla ikinci tutuklama gerekçesi yapıldı. İkinci tutukluluk, ilk tutukluluğun devamı olduğu için bu karar itibarıyla Demirtaş’ın serbest bırakılması gerek.”
TAHİNCİOĞLU: EKSİK, YAŞANANLARI BÜTÜNÜYLE ANLATMAKTAN UZAK BİR KARAR
Gazeteci Gökçer Tahincioğlu ise konuya farklı bir açıdan yaklaşarak, “Anayasa Mahkemesi’nin Demirtaş kararı, özgürlük yolunun açılmaması için özen gösterilerek verilmiş, AİHM kararının uygulanmamasını bile tartışmamış, eksik, yaşananları anlatmaktan bütünüyle uzak bir karar. Anayasa Mahkemesi, AİHM kararının uygulanmamasını, siyasi nedenlerle tutuklu bırakıldığı iddiasını görüşmüyor bile. Demirtaş, cezaevinde kalsın diye yapılan son tutuklamayı da.. Tek gerekçe, Cumhurbaşkanlığı adaylığına karar gerekçelerinde yer verilmemesi” yorumunda bulundu.
Anayasa Mahkemesinin lafı dolandırsa da hak ihlali verdiği kararın ikinci tutukluluk için de geçerli olacağını kaydeden Tahincioğlu, “Madem hak ihlali var, yeni soruşturmada da ayrıca ikinci bir ihlale yol açmadan hemen tahliye gerekir…” dedi.
NAS: BİRİLERİ TAMAM DEMEDİKÇE AYM, AİHM KARARLARI YOK HÜKMÜNDE
Kararı yorumlayan Anavatan Partisi eski Genel Başkanı Nesrin Nas ise “AYM’den Demirtaş için hak ihlali kararı vermiş. Buna göre Demirtaş’ın derhal serbest bırakılması gerekiyor. Ama bunun olacağını pek düşünen yok. Çünkü adalet bir teferruat artık.
Birileri tamam demedikçe AYM, AİHM kararları yok hükmünde” dedi.
