“3 Ekim 1931’den beri faaliyet gösteren TCMB‘nin tarihinde bir ilk” diye nitelenen işlemler, döviz piyasalarında kulaktan kulağa yayılıyor. Merkez Bankası “tekerlekli demir sandıklarla” her gün Kapalıçarşı’dan dolar topluyor.
Güvenlik personeli eşliğinde Kapalıçarşı’ya getirilen TL banknotlar gün sonunda döviz olarak TCMB’ye naklediliyor.
Bazı bankaların hatırı sayılır müşterilerinin dövizini Kapalıçarşı‘dan bozdurduğu biliniyordu. Mart ayından itibaren TCMB’nin döviz toplamak için Kapalıçarşı’da döviz büroları önünde kuyruğa girmesi döviz krizinin ayak sesleri olarak yorumlanıyor.
MERKEZ BANKASI NE HALLERE DÜŞTÜ!
Merkez Bankası’nın demir sandıklar ile çarşıya her gün 5 milyar TL mukabilinde 260 milyon dolar tutarında döviz satın aldığı belirtiliyor.
Bankaların ve döviz bürolarının alım-satım arasındaki farkı müşteri aleyhine açması sebebiyle şahıslar da döviz işlemleri için Kapalıçarşı’nın yolunu tutuyor.
Eski TCMB Başkanı Durmuş Yılmaz, TCMB’nin Kapalıçarşı’dan döviz toplamaya başlamasını şu sözlerle eleştirdi: “Gelinen noktaya bakar mısınız? Piyasa düzenleyicisi olan para otoritesi sıradan bir piyasa oyuncusuna dönüşmüş.”
Kronos ekonomi yazarı Turhan Bozkurt ise, “Merkez Bankası da Kapalıçarşı’nın yolunu tutar… Hayaldi, gerçek oldu.” ifadelerini kullandı.
Kapalıçarşı’dan bir kaynak, Ekonomim’e verdiği mülakatta, “Merkez Bankası oluşacak döviz talebine hazırlık yapmak için Kapalıçarşı’dan da döviz topluyor. İlk kez hem kurumlar hem de kamudan bu kadar fazla döviz talebi var.” dedi.
DÖVİZ KRİZİNİN AYAK SESLERİ
TCMB, bankalara “Doları 19,55 TL’nin altında satmayın, alım için makası açın. Altın ve gümüşte de yüzde 3 fark olmasına dikkat edin.” talimatı vermişti.
Döviz kredisi kullanan şirketlerin günlük döviz alım limitini de 5 milyon TL’den 2,5 milyon TL’ye çekmişti. Döviz büroları ve bankalar günlük 500 bin TL tutarında döviz talep edenlerin bilgilerine excel tablolar hâlinde e-posta ile TCMB’ye gönderiyor.
TCMB’nin onayı olmadan döviz talebi karşılanmıyor. Dövizin müşteriye göre hangi kurdan satılacağına kadar TCMB karar veriyor.
Türkiye’ye 2022 yılında “Varlık Barışı” ismi altında bavulla 24,5 milyar dolar gelmişti. Söz konusu para girişi TCMB’nin net hata ve noksan kaleminde yer almıştı. 48,7 milyar dolarlık cari açığın yarısı bavulla gelen dövizler ile karşılanmıştı.
DURMUŞ YILMAZ: KÖTÜ YÖNETİM
Merkez Bankası eski başkanlarından Durmuş Yılmaz, konuya ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Gelinen noktaya bakar mısınız? Bunlar MB’nın Kapalı Çarşıda satın aldığı fiziki dövizlerin taşındığı mobil kasalarmış. Kötü yönetim böyle bir şey işte. Piyasa düzenleyicisi olan para otoritesi sıradan bir piyasa oyuncusuna dönüşmüş.” ifadelerini kullandı.
