Her ne kadar ekonomi yönetimi, ‘en kötünün geride kaldığı’ tezinde ısrar etse de, ABD ile yeni bir ekonomik gerilimden endişe eden reel kişiler dövizde yığınak yapmaya devam ediyor.
Ticari kredi faizlerinin de yüzde 38.37 seviyesinden yüzde 22.04 seviyesine gerilediğine işaret eden Yıldırım, totalde indirimin yüzde 16.33 puan olduğunu ve faizlerdeki düşüş oranının da yüzde 42.5 olduğuna ifade etti.
Yıldırım buna rağmen olumsuz gelişmeler olduğunu da şu satırlarla aktardı:
“Buna karşılık Hazine faizleri tarafında düşüşe direnç var. Bu nedenle geçen hafta faizler yükseldi. 2 Yıllık Hazine faizi yüzde 18.73’e, 10 yıllık da yüzde 16.15’e yükseldi. 2 Yıllıklar 31 Ağustos’ta yüzde 30.71’ye çıkmasının ardından 11 Ekim’de yüzde 27.00’yi gördü ve 31 Ocak 2019’de yüzde 17.99’a kadar indi.
10 yıllık faizler de yüzde 13 Ağustos’ta yüzde 22.69’dan 31 Ocak’ta yüzde 14.30’a kadar inmişti. Birinde bir diğerinde iki puanlık geri dönüş söz konusu. – Bunun ana nedeni ise yabancı yatırımcıların tahvil piyasasından giderek çekilmeleri. Yabancıların tahvil pazarındaki payları bu nedenle şubat sonunda yüzde 13.7’ye kadar indi. Yabancıların payı geçen yılın şubat ayında yüzde 19.5 ve Nisan 2013’te yüzde 25.7 ile en yüksek düzeydeydi. Çeşitli araştırmalar devlet iç borçlanma senetleri piyasasında yabancı yatırımcıların varlığının faiz oranlarını düşürdüğü ve vadeleri uzattığını belirlemiş durumda.”
Bu tabloda dövize hücumun sürdüğünü aktaran Yıldırım, döviz mevduatı toplamının 171.8 milyara ulaşarak rekor kırdığını belirtti.
Bu hesaplardaki artışın altı aydır sürdüğünü kaydeden Yıldırım, “7 Eylül’de 150.9 milyar dolara kadar inen döviz hesapları 20.9 milyar dolar ve yüzde 13.9 arttı. – Artışın çok büyük bölümü gerçek kişilerden kaynaklandı. Son 6 ayda gerçek kişiler döviz hesaplarını 17.551 milyon dolar ve yüzde 20.3 artırdılar. Artışın 3.352 milyon dolarlık kısmı tüzel kişilere ait ve buradaki artış yüzde 5.2’de kaldı” verilerini paylaştı ve ekledi:
“Normalde artışın tüzel kişilerden kaynaklanması beklenirdi. Çünkü büyük kısmı şirketler kesimi olan tüzel kişilerin yüklü döviz borcu ödemeleri geliyor.Nisanda 6.8, mayısta 9.2 ve haziranda 6.3 milyar dolarla yılın ikinci çeyrek ödeme toplamı 22.3 milyar dolara varıyor. Ancak bu borç altından kalkılamayacak yükseklikte değil. Şirketler kesiminin döviz hesaplarını artırması ve kısa vadeli döviz pozisyon fazlası vermesi ödemelere hazırlık yapıldığına işaret ediyor.”
