Dövizdeki ve enflasyondaki artışa paralel olarak artan ev kiraları, orta ve düşük gelirli vatandaşlar için yaşanabilir kiralık konut ihtimalini neredeyse ortadan kaldırdı.
Kiralara fahiş zamlar yapılırken, üniversitelerin açılması bu durumu tetikleyen unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor. Güvenli, yaşanabilir barınma hakkı, artan kiralarla her geçen gün daha fazla tahrip edilirken, asgari ücretli bir ailenin iyi bir semtte oturma ihtimali ortadan kalktı.
Beyaz yakalılar ise gelirlerinin büyük bir kısmını kiraya ayırmak zorunda.
BirGün gazetesinin haberine göre, sahibinden.com. gibi sitelere bakıldığında depreme dayanıklı, yaşanılabilir, kentin kültürel faaliyet alanlarına yakınlık bakımından merkezi yerlerde bulunan dairelerin kiralarının ortalama en az 3 bin liradan başladığı görünüyor. Oysa ülkede asgari ücret 2 bin 825 lira. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın 2014 verilerine göre Türkiye’deki kayıtlı işçilerin yüzde 41’i asgari ücretle yaşamaya çalışıyor.
Türkiye’de asgari ücretli işçi sayısı son yedi yıldır resmi kurumlarca açıklanmasa da DİSK-AR’ın verilerine göre, ülkede asgari ücretle çalışan 3,3 milyon işçi var. Bu sayı, tüm ücretli çalışanların yüzde 17’si. Asgari ücretin yüzde 20 fazlası ve altında ücret alan işçilerin sayısı 9,7 milyon. Bu da tüm ücretli çalışanların yüzde 50’sine yakın.
Yine sahibinden.com’a göre İstanbul’da kira bedelinin 15 bin liraya ulaştığı semtler var. Gayrimenkul veri analizi platformu Endeksa’nın megakentin ilçelerinin, konut fiyatlarını ele alan araştırmasına göre, en pahalı semtler arasında Sarıyer, Beşiktaş, Bakırköy, Kadıköy ve Beyoğlu bulunuyor. En düşük kira değeri olanlar ise Sancaktepe, Silivri, Sultanbeyli, Arnavutköy ve Çatalca olarak tespit edilmiş. Endeksa.com’a göre, İstanbul’da 252 bin 353 adet konut stoku bulunuyor. İlçeleri içinde konut stoku en yüksek olanlar sırasıyla Esenyurt, Kadıköy, Beylikdüzü, Maltepe ve Bahçelievler, stok adedi en düşük ilçeler ise Eyüpsultan, Beykoz, Şile, Çatalca ve Adalar.
Emlakçı Yalçın Beyazıtlı, pandemiyle birlikte kira fiyatlarının yükseldiğini söyledi.
Beşiktaş’ta bir başka emlakçı olan Kürşat Aksu ise telefonlarının durmadığını söylüyor. Sadece mülk sahiplerinin değil, emlakçıların da bu fiyatlarda payı olduğunu ifade ediyor:
“Açgözlü emlakçılar var. Kötü haber çabuk yayılır; mal sahipleri de duyuyor sağdan soldan, kiralar artmış. Ev de yok… Yapılaşma az, zaten binalar 3- 5 katlı eski binalar. Bu halde ev fiyatlarının düşmesine imkân yok. Nüfusu patlattılar. Tam tersine talep gün geçtikçe artıyor. Beşiktaş civarlarında 10’un üzerinde üniversite var. Öğrenciler de ev arıyor.”
