Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) yoksulluk ve yaşam koşulları istatistiklerine göre 2024 yılında yoksulluk oranı bir önceki seneye kıyasla 0,1 puan artarak yüzde 13,6’ya ulaştı.
Bir okul bitirmeyenlerin yüzde 24,7’si, lise altı eğitimlilerin yüzde 13,6’sı, lise ve dengi okul mezunlarının ise yüzde 7,4’ü yoksul olarak hesaplandı. Yükseköğretim mezunları ise yüzde 2,7 ile yoksulluk oranının en düşük olduğu grup oldu.
TÜİK’e göre en düşük yoksulluk oranı yüzde 6,5 ile tek kişilik hanelerde gerçekleşti. Tek kişilik hanelerde yoksulluk oranı 2023’e göre 0,8 puan azaldı. Bir çekirdek aileden oluşan hanelerde ise yoksulluk oranı 0,1 puan artışla yüzde 13,4 oldu.
“Sürekli yoksul” sayısı arttı
Maddi ve sosyal yoksunluk oranı; 2023 yılında yüzde 14,4 iken 2024 yılı için 1,1 puan azalışla yüzde13,3 olarak tahmin edildi. Bu, toplumun yüzde 13,3’ünün aşağıdaki 13 maddeden en az yedisini karşılayamadıkları anlamına geliyor:
Otomobil sahipliği, beklenmedik harcamaları yapabilme, evden uzakta bir haftalık tatil masrafını karşılayabilme, kira, konut kredisi ve faizli borçları ödeyebilme, iki günde bir et, tavuk, balık içeren yemek yiyebilme, evin ısınma ihtiyacını karşılayabilme ve mobilyaları eskidiğinde değiştirebilme imkanı ile; eskimiş giysileri yenileyebilme, sağlam iki çift ayakkabıya sahip olabilme, ayda en az bir kez tanıdıkları ile toplanabilme, ücretli boş zaman faaliyetlerine katılabilme, kendini iyi hissetmek için bir miktar para harcayabilme ve kişisel amaçlı kullanım için internet sahipliği.
Bu yıl ve önceki üç yıldan en az ikisinde yoksul olan fertleri kapsayan “sürekli yoksulluk” oranı 2024’te 0,7 puan artışla yüzde 13,7 oldu.
Yoksulluk en fazla İç Anadolu’da
Göreli yoksulluk oranının en düşük olduğu kentler Gaziantep, Adıyaman ve Kilis olurken; yoksulluğun en fazla Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir ve Kırşehir kentlerini kapsayan bölgede görüldüğü hesaplandı.
TÜİK istatistiklerine göre Türkiye’de nüfusun yüzde 31,3’ü sızdıran çatı, nemli duvarlar, çürümüş pencere çerçeveleri gibi problemler yaşarken; yüzde 30,2’si konutunda izolasyon yetersizliğinden dolayı ısınma sorunu, yüzde 21,7’si trafik veya endüstrinin neden olduğu hava kirliliği, çevre kirliliği veya diğer çevresel sorunlarla karşı karşıya.
Geçen yıla göre konut alımı ve konut masrafları dışında borç veya taksit ödemesi olanların oranı 1,2 puan azalarak yüzde 56,8 oldu. Konut masraflarının “çok yük getirdiği” hanelerin oranı ise 3,9 puan azalışla yüzde 13,6’ya geriledi.
Bireylerin yüzde 57’si tatile çıkamıyor
Fertlerin yüzde 57,5’i evden uzakta bir haftalık tatil masraflarını, yüzde 39,3’ü iki günde bir et, tavuk ya da balık içeren yemek masrafını, yüzde 26,8’i beklenmedik harcamaları, yüzde 15,1’i evin ısınma ihtiyacını, yüzde 59,6’sı ise eskimiş mobilyaların yenilenmesini ekonomik olarak karşılayamadığını beyan etti.
Halihazırda ikamet edilen konuta sahiplik oranı 2023’e göre 0,1 puan düşüşle yüzde 56,1 olarak hesaplanırken; kirada oturanların oranı yüzde 28,0, kendi konutunda oturmadığı halde kira ödemeyenlerin oranı ise yüzde 15,0 oldu.
