Merkez Bankası rezervlerindeki 131 milyar doların 72 milyarı, 2019 yılı ile 2020’nin ilk 3 ayında harcandı. CHP İstanbul Milletvekili Aykut Erdoğdu, “Para koronavirüs için harcanmadı. Salgında harcanan tutar 59 milyar dolarda kaldı” dedi.
CHP İstanbul Milletvekili ve KİT Komisyonu Üyesi Aykut Erdoğdu, 2019-2020 yıllarında Merkez Bankası rezervlerinin 131 milyar dolarının buharlaştığını açıkladı. “Milletimiz yanıltılmak isteniyor. Rezervlerinin pandemi için harcandığı iddiası doğru değil. 131 milyar doların 72 milyar doları 2019 yılı ile 2020 yılının ilk üç ayında harcandı. Pandemi sonrası harcanan tutar 59 milyar dolarda kaldı” diye konuştu.
2011’DE EN YÜKSEK DÜZEYİ GÖRDÜ
Erdoğdu, yaptığı açıklamada, Merkez Bankasının net uluslararası rezervlerinin, 2011 yılı Mayıs ayında 70,7 milyar dolar ile en yüksek düzeyini gördükten sonra gerilemeye başladığını, 2018 yılı sonunda 30,1 milyar dolar olan net uluslararası rezervlerin, 2020 yıl sonunda 13,7 milyar dolara indiğini belirtti.
Net uluslararası rezervleri bulmak için diğer merkez bankaları ve ticari bankalarla yapılan swapların da hesaba dahil edilmesi gerektiğini, toplam swap yükümlülüğünün 2020 yıl sonu itibariyle 60,1 milyar dolara yükseldiğini belirten Erdoğdu, “Sonuçta net uluslararası rezervin 2020 yılı sonunda (eksi) -46,4 milyar dolar olduğu ortaya çıkıyor. Bu rakam, Kasım 2020’de (eksi) -49,7 milyar dolara kadar yükselmişti. Yani Merkez Bankası uluslararası rezervlerinin brütüne bakmanın hiçbir anlamı olmadığı, ayrıntının net uluslararası rezervlerde yer aldığı görülüyor” diye konuştu.
PLANLI VE KONTROLLÜ İŞLEM YAPILMADI
“Söylendiği gibi salgınla birlikte uluslararası alanda ortaya çıkan finansal dalgalanmalara karşı tedbir geliştirilmesi için veya tamamı piyasa kuralları içinde ve hukuka uygun ya da ödemeler dengesi tarafında bir sıkıntıyla karşılaşmamak için planlı ve kontrollü döviz işlemleri yapılmadı” diyen Erdoğdu, şunları sıraladı:
Söylenenin aksine iki yılda Merkez Bankasının 131 milyar dolarlık uluslararası rezervi buharlaştı. Bu tutarın içinde bankanın reeskont kredileri, BOTAŞ ödemeleri, swap, Hazine net dış ve iç borç tutarları var.
131 milyar doların 47,7 milyar doları 2019 yılında buharlaştırıldı. 24,3 milyar doları 2020 yılının ilk 3 ayında elde çıkarıldı. Yani buharlaşan miktarın 72 milyar doları pandemi öncesine ait.
Pandemi döneminde ise 2020 yıl sonuna kadar 59 milyar dolar Merkez Bankasından çıktı.
Merkez Bankasının uluslararası rezervinin, 2019’un ocak ayında 4,8, martta 13,6, mayısta 7,9 milyar doları buharlaşırken, 2020 yılının şubatında 14,7, martta 7,1 milyar doları elden çıkarıldı.
Pandemi sonrasında, 2020 Nisan ayında 8,1, mayısta 18,4, temmuzda 8,9, ağustosta 13,9, ekimde 7 milyar doları buharlaştırıldı.
2020’nin Mayıs ayında politika faizi enflasyonun altına, yüzde 8,25’e inince rezervler hızla tüketildi. Mayıs ayından politika faizinin artırıldığı eylül ayına kadar harcanan uluslararası rezerv 44,3 milyar doları buluyor.
Başka bir ifadeyle, 2020 Mayıs-Eylül döneminde düşük faiz sevdası 44,3 milyar doları götürdü.
Bunun pandemiyle alakası yok. Merkez Bankası son kurşunlarını yüksek enflasyonda düşük faiz ısrarı için kullandı.
Ardından Hazine ve Maliye Bakanı olan damada yol verildi ve politika faizi eylül ayından itibaren artırıldı.
Bunun sebebi pandemi değil, olması gerekenin çok altında politika faizi belirlemektir.
Kimsenin milleti yanıltmaya hakkı yok. İktidar gerçekleri dillendirmezse muhalefet dinlendirir. Gerçek gizli kalmaz, eninde sonunda ortaya çıkar.”
