Bloomberg haber ajansı, Türkiye’de en çok banka kredisi alan dördüncü sektör olan enerji sektörünün 51 milyar dolarlık borucu için ‘saatli bomba’ benzetmesi yaptı.
Türkiye’deki enerji üreticileri, bankalar açısından en büyük risklerden birini teşkil ediyor.
Amerika’nın Sesi’nin aktardığı habere göre enerji üreticileri son 15 yıldır birçok projeye milyarlarca dolarlık yatırım yaptı. Ancak Türk lirasının (TL) değerinin hızla düşmesi ve yaşanan kayıpların elektriğin fiyatı yükseltilerek telafi edilememesi, Ankara’daki Elektrik Üreticileri Birliği’ne göre bazı enerji firmalarının dolar üzerinden olan borç ödemelerinden daha az gelir elde etmelerine yol açıyor.
2010 yılından bu yana TL’nin dolar karşısındaki değerinin yüzde 69 oranında azaldığına dikkat çeken Bloomberg, TÜSİAD Baş Ekonomisti Zümrüt İmamoğlu’nun konuya ilişkin görüşlerine de yer veriyor.
TL’nin son yıllardaki değer kaybının beklenmedik olduğunu kaydeden İmamoğlu, bunun enerji sektöründeki sorunların tek etkeni olmadığına dikkat çekiyor. İmamoğlu, ”Döviz şoku nedeniyle maliyetler yükselirken bir yandan da şirketler buna ayak uydurabilecek şekilde fiyat ayarlaması yapamıyor. Bunun nedeni, mali sorunlara yol açan devlet kısıtlamaları ve fiyat tavanı uygulamaları” diyor.
‘SEKTÖRÜN BANKALARA 51 MİLYAR DOLAR BORCU VAR’
Enerji sektörüne 2003’ten bu yana yapılan 95 milyar dolarlık yatırımların 51 milyar doları, hala ödenmesi gereken borçlardan oluşuyor. TL’nin düşüşü, elde edilen gelirle yükselen borçlanma maliyetleri arasında uyumsuzluğa neden oluyor.
Elektrik Üreticileri Birliği Başkanı Cem Aşık, enerji satın alma anlaşmaları olmayan enerji şirketlerinin her yıl bankalara neredeyse 3 milyar dolarlık borç ödemek zorunda olduğunu, bunun da elde ettikleri nakit gelirden neredeyse 2 buçuk milyar dolar daha fazla olduğunu söylüyor.
Birliğin verilerine göre satın alma garantileri ya da hükümetle uzun vadeli anlaşmaları olan üretilciler de bankalara yıllık neredeyse 4 milyar dolarlık ödeme yapmak durumunda.
‘ENERJİ, EN ÇOK BANKA KREDİSİ ALAN 4’ÜNCÜ SEKTÖR’
Enerji sektörü, imalat, toptancılık ve inşaattan sonra en çok banka kredisi alan dördüncü sektör konumunda.
Öte yandan Bloomberg, enerji firmalarının aldığı kredilerin en az 6,1 milyar dolarlık kısmının yeniden yapılandırma içinde olduğunu bildiriyor. Bunun 4 milyar dolarını, enerji santrallarını satmaya başlayan Bereket Enerji’nin borçları oluşturuyor.
‘ENERJİ SEKTÖRÜ BORÇ YAPILANDIRIYOR’
Farklı sektörlerdeki firmaların da en az 24 milyar dolarlık borçlarının yeniden yapılandırmasını kabul ettikleri ya da yeni düzenlemeler yapılması için anlaşma halinde oldukları bildiriliyor.
Global Source Partners’dan uzman Atilla Yeşilada, ”Tüm bu yeni düzenlemeler ve artan borçlar, bankacılık sisteminin elindeki saatli bir bombaya benziyor” şeklinde konuşuyor.
