Suriye’de Şam yönetimine bağlı askeri güçler ile ülkenin kuzeyi ve doğusunda kontrolü elinde bulunduran Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında tansiyon yükseldi.
Türkiye’nin “PKK’nın Suriye kolu” olarak gördüğü Kürtlerin yoğunlukta olduğu SDG ile Şam yönetimi arasında, SDG’nin ulusal orduya entegre edilmesi görüşmelerinde somut ilerleme sağlanamadığı bir dönemde şiddetli çatışmalar yaşandı.
Halep’te ne oluyor?
Suriye resmi haber ajansı SANA’nın aktardığına göre, ülkenin kuzeyindeki Halep şehrinde SDG tarafından düzenlenen saldırıda, bir asker öldü ve üç kişi yaralandı. Devlet televizyonu daha sonra, iki kadının da aralarında bulunduğu üç sivilin hayatını kaybettiğini, aralarında iki çocuğun da bulunduğu çok sayıda kişinin yaralandığını duyurdu.
SANA ayrıca SDG’nin, Halep Tarım Müdürlüğü ofisini hedef alan saldırısında dokuz çalışanın yaralandığını aktardı.
SDG ise yaptığı açıklamada, sivillerin öldüğü saldırının sorumlusu olmadığını belirtti. SDG, “Şam hükümetine bağlı gruplar tarafından fırlatılan bir top mermisinin sivil yerleşimlere düştüğünü” savundu. Suriye ordusuna bağlı topçuların hedefinin bitişikteki Kürt mahallesi Şeyh Maksud olduğu iddia edilen açıklamada, “Bu ayrım gözetmeyen bombardıman, yerleşim alanlarına doğrudan bir saldırı niteliğindedir ve sivillerin hayatını tehlikeye atmaktadır” ifadeleri yer aldı.
Ayrıca hükümet güçleri tarafından gerçekleştirilen bir insansız hava aracı (İHA) saldırısında Şeyh Maksud sakini bir kişinin öldüğünü ve iki çocuğun yaralandığını açıklayan SDG, yakınlardaki Bani Zaid mahallesindeki bombardımanda ise bir kadının öldüğünü ve onlarca kişinin yaralandığını belirtti. Bu olaylara devlet medyasında yer verilmedi.
SDG mevzileri “meşru hedef” sayılacak
Suriye ordusu dün ve bugün yaşanan çatışmaların ardından, Halep’in Kürt mahallelerini “askeri bölge” ilan etti. Ordunun açıklamasının ardından siviller bölgeden kaçmaya başladı.
Ordu tarafından yapılan açıklamada, “Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahalleleri bugün saat 15.00’dan itibaren kapalı askeri bölge kabul edilecektir” denildi. Açıklamada ayrıca sivillerin bölgeden ayrılabilmesi için “iki güvenli insani geçiş noktası” oluşturulacağı belirtildi.
Suriye ordusunu açıklamasında, “Halep’in Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahalleleri içindeki tüm Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mevzileri meşru askeri hedeftir” ifadeleri kullanıldı.
Suriye yönetimi ayrıca, resmi medya kanalları üzerinden yaptığı açıklamada, “Suriye devleti, Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahalleleri içindeki silahlı grupların bu bölgelerden derhal çıkarılmasını yeniden talep ediyor” dedi.
Binlerce sivil yaşadıkları evleri terk etti
AFP muhabirleri gelişmenin ardından, Halep’te çok sayıda ailenin çocuklarıyla birlikte mahalleleri terk ettiğini, yanlarına alabildikleri eşyalarla yola çıktıklarını ve bazı sivillerin gözyaşları içinde olduğunu aktardı.
Sahadaki gözlemcileri aracılığıyla Suriye’deki çatışmaları izleyen Londra merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR) de yoğun bombardıman ve mahalle etrafındaki askeri hareketlilik sonucu binlerce kişinin evlerini terk etmek zorunda kaldığını bildirdi.
Rojava yönetimi ve SDG’den açıklama
SDG kontolündeki Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi (AANES, halk arasında yaygın kullanılan adıyla Rojava) Dış İlişkiler Eş Başkanı İlham Ahmed, Şam yönetimini Kürtlere karşı “imha savaşı” başlatmakla suçladı. Ahmed, “Suriye Geçici Hükümeti Savunma Bakanlığı, sivillerle hınca hınç dolu olan Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahallelerine savaş ilan etmiştir. Bu, daha önceki rejimin zulmünden acı çekmiş olan Kürtlere yönelik bir imha savaşı ilanıdır” diye konuştu.
Bir açıklama da SDG Genel Komutanlığından geldi. Şam yönetimine yönelik ağır suçlamalar yer alan açıklamada, Şeyh Maksud ve Eşrefiye’nin “altı aydan uzun süredir” Şam güçlerince kuşatma altında tutulduğu iddia edilerek, “Şam grupları içinde kana susamış çevrelerin, güçlerimizin bu iki mahallede askeri niyetleri veya askeri faaliyetlerinin olduğuna dair yaydığı iddialar asılsızdır. Bu iddialar, ambargoyu, saldırıları ve sivillere yönelik katliamları haklı çıkarmak için bahane olarak kullanılmaktadır” denildi.
10 Mart mutabakatının süresi doldu
Halep’in çoğunlukla Kürt nüfuslu Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahallelerinde geçmişte de çatışmalar yaşanmış, farklı ateşkes anlaşmaları ile tansiyon düşürülmüştü.
On binlerce savaşçısı bulunan ve ülkenin geniş bir bölümünü kontrol eden SDG’nin merkezi yönetime entegrasyonu hedefiyle taraflar 10 Mart 2025’te bir mutabakata varmıştı.
Anlaşma, sürecin geçen yılın sonuna kadar tamamlanmasını öngörüyordu. Müzakerelerde ilerleme sağlanmış olsa da şu ana kadar taraflardan imzaya hazır olduklarına dair bir açıklama gelmedi.
Devam eden görüşmelerde, SDG’nin üç tümen halinde merkezi orduya katılması, Kürtlerin denetimindeki sınır kapıları ve petrol sahalarının Şam’a devredilmesi müzakere ediliyor. Son olarak tarafların geçen Pazar günü Şam’da bir araya geldikleri açıklanmıştı.
