Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, İsrail’in Suriye altyapısına yönelik geniş çaplı hava saldırılarının Suriye’nin egemenliğinin ihlali olduğunu belirterek saldırıların son bulmasını talep etti.
İsrail, 8 Aralık’ta Beşar Esad rejiminin devrilmesinin hemen ardından Suriye ordusuna ait tesislere, hava kuvvetleri, donanma ve silah depolarına hava saldırıları başlatmıştı.
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken başkanlığında Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) düzenlenecek oturum öncesinde konuşan Guterres, “İsrail’in geniş çaplı hava saldırıları sürüyor. Bu saldırılar Suriye’nin egemenlik ve toprak bütünlüğünün ihlalidir ve sona ermelidir” dedi.
İsrail’in, işgal altında bulundurduğu Golan Tepeleri ile Suriye arasındaki tampon bölgeye girmesini de kınadığını belirten Guterres, “Şunu açıkça söylemeliyim. Ara bölgede BM barış gücü askerleri dışında askerî güç bulunmamalıdır, nokta!” diye konuştu.
“Anlaşma hala yürürlükte”
1974 yılında İsrail ile Suriye arasında imzalanan Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması’nın günümüzde de tamamen yürürlükte olduğunu hatırlatan BM Genel Sekreteri, “BM barış gücü askerleri, büyük önem taşıyan görevlerini icra edebilmeleri için hareket serbestisine sahip olmalıdır. İsrail ve Suriye 1974 anlaşmasının koşullarını yerine getirmelidir” dedi.
İsrail, 1967 savaşında Golan Tepeleri’ni işgal etmiş, 1974’te İsrail ile Suriye arasında imzalanan söz konusu anlaşmayla işgal altındaki Golan Tepeleri ile Suriye arasında bir tampon bölge oluşturulmuştu. Anlaşma uyarınca askerden arındırılan bölge, BM barış gücü askerlerinin denetimi altındaydı. Esad’ın devrilmesinin ardından tampon bölgeye giren, hatta ötesinde Suriye topraklarındaki bazı stratejik noktaları kontrolü altına alan İsrail, Suriye’de kendisine güvenlik garantisi verebilecek bir güç oluşuncaya dek bölgeyi terk etmeyeceğini açıklamıştı.
İsrail 1981’de Golan Tepeleri’ni ilhak etmiş, ancak bu adım ABD dışında uluslararası toplum tarafından tanınmamıştı. Golan Tepeleri uluslararası hukukta işgal altındaki Suriye toprağı olarak kabul ediliyor.
“Suriye’de umut ışığı doğdu”
Suriye’de Beşar Esad rejiminin devrilmesi sonrasında bir umut ışığı oluştuğunu belirten BM Genel Sekreteri, “Ortadoğu pek çok yangınla yanıp kül oldu ama bugün Suriye’de bir umut ateşi var. Bu ateş söndürülmemeli” ifadelerini kullandı. Suriye halkının tarihî bir an yaşadığını belirten Guterres, bu fırsat anının kaçırılmaması gerektiğini vurguladı.
Uluslararası topluma, Suriye’ye uygulanan yaptırımların yumuşatılması için ilk adımların atılması çağrısı yapan Guterres, “Şunu unutmamalıyız ki yaptırımlar Esad rejimini hedef almaktaydı. Durum değişti. Bariz bir geçiş sürecindeyiz ve geçiş süreci içinde iki tarafın da yapması gereken şeyler olduğunu düşünüyorum. Ancak en azından bir ilk jest yapılmalı. Tüm yaptırımların kaldırılması için şartlar oluşuncaya kadar Suriye halkıyla dayanışmayı gösteren bir ilk jest” ifadelerini kullandı.
