Fransa’nın, çocukları ekran karşısında aşırı vakit geçirmekten korumak üzere 15 yaş altına sosyal medya yasağını gündeme aldığı kaydedildi. Fransız medyasında yer alan haberlere göre, uygulamanın Eylül ayında yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Yasağa yönelik taslakta “Pek çok çalışma ve rapor, ergenler tarafından dijital ekranların aşırı kullanımının çeşitli riskler barındırdığını teyit ediyor” ifadelerinin yer aldığı kaydedildi. Metinde ayrıca internete sınırsız erişimi olan çocukların “uygunsuz içeriklere” maruz kaldığı ve siber zorbalığa uğrayabileceklerine ya da uyku düzenlerinde değişimler olabileceğine dikkat çekildi.
Paris’te 2023’te kabul edilen ve “15 yaş altına dijital yasal yaş sınırı” öngören yasa Avrupa Birliği kurallarına takılmış, söz konusu düzenlemenin uygulanması engellenmişti.
Okullarda cep telefonu yasağını da içeriyor
Fransız Senatosu Aralık ayında, gençleri aşırı ekran süresi ve sosyal medyadan korumaya yönelik ikinci deneme niteliğindeki girişime destek verdi. Girişim, 13-16 yaş aralığındaki çocukların sosyal medya platformlarında hesap açabilmesi için ebeveynlerinin izin vermesi şartını da içeriyor.
Önerinin yürürlüğe girebilmesi için metnin Ulusal Meclis tarafından onaylanması gerekiyor.
İki maddeden oluşan taslağın ilk maddesi “bir çevrimiçi platform tarafından 15 yaşın altındaki bir çocuğa sosyal medya hizmeti sunulmasının yasa dışı kılınmasını” öngörüyor. İkinci madde ise ortaokullarda cep telefonu kullanımının yasaklanması çağrısında bulunuyor.
Fransa’da anaokulları ve ortaokullarda cep telefonu kullanımına yönelik bir yasak halihazırda 2018’de yürürlüğe girmiş olasa da pratikte nadiren uygulanıyor.
Başka ülkeler de Avustralya’yı izlemeye hazırlanıyor
Çocuklara ve gençlere yönelik sosyal medya yasağı, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından da destekleniyor. Macron, gençler arasındaki artan şiddette sosyal medyanın etkisine de sık sık dikkat çekerek ülkesinin Avustralya’yı örnek alması gerektiğini söylemişti.
Dünyada bir ilk olan Avustralya’da ilgili yasa 10 Aralık’ta yürürlüğe girdi. Söz konusu yasayla TikTok, Instagram, YouTube, Snapchat, Reddit, Facebook, Threads, Twitch ve X dahil olmak üzere sosyal medya platformlarında 16 yaş altının hesap açması yasaklandı.
Buna göre, reşit olmayan kullanıcıları engellememeleri durumunda platformlara 33 milyon dolara kadar para cezası öngörülüyor. Bu yaptırım, söz konusu düzenlemeyi, yaş temelli sosyal medya yasağı konusunda dünyanın en sert uygulaması haline getiriyor.
Türkiye dahil birçok ülke çocukların sosyal medyaya erişimini yasaklayan düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Bu ülkelerden biri olan Malezya 1 Ocak 2026’dan itibaren platformların 16 yaş altındaki kullanıcıları yasaklamasını ve yaş doğrulaması uygulamasını zorunlu kılacak.
Almanya’da ise hükümet geçtiğimiz ay, çocuklara yönelik yeni kısıtlamaların uygulanabilirliğini araştırması için bir komite görevlendirdi. Nihai raporun 2026 sonbaharında tamamlanması bekleniyor.
