Fransa’da Ekim ayından bu yana örgütlenen ve 17 Kasım’da farklı merkezlerde yüz binlerce kişinin yollara çıkmasıyla eylemlerine başlayan ‘Sarı Yelekliler’ hareketi gündemdeki yerini koruyor. Araştırmacı yazar Foti Benlisoy değerlendirdi…
GÜVENCESİZLİŞTİRME, İŞSİZLİĞE KARŞI
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un talepleri karşılamamak ve eylemleri gayrimeşru göstermek için aşırı sağcılarla ilişkilendirmeye çalıştığı‘Sarı Yelekliler’, Fransa’da uzun süredir devam eden ve güvencesizleştirmeye, işsizliğe karşı gerçekleştirilen irili ufaklı eylemlerin yeni bir boyutunu oluşturuyor.
‘Sarı Yelekliler’in bir lideri ya da belirgin bir siyasi hareketle bağlantısı yok. Akaryakıta konulan ek vergiyle başlayan eylemler, uzun süredir kemer sıkmaya, bedel ödemeye zorlanan ve talepleri duyulmayan emekçilerin kendiliğinden bir isyanı olarak devam ediyor.
FOTİ BENLİSOY: LİDERSİZ, PARTİSİZ, ÖRGÜTSÜZ…
webiz’de Gülşah Karadağ’ın konuğu olan araştırmacı, yazar Foti Benlisoy, protestocuların otomobillerde bulundurulması zorunlu olan, fosforlu sarı yelek giymesi nedeniyle bu adla anılan eylemlere ve harekete ilişkin analizlerde bulundu.
Benlisoy, Fransa’da ‘ekolojik nedenler’ ile akaryakıt fiyatlarına yapılan zamlar ve getirilecek yeni vergilere karşı eylemlerin başladığına işaret etti.
Fransa’daki hayat pahalılığının ve vergi adaletsizliğinin de eylemlerin sebeplerinden olduğuna dikkat çeken Benlisoy, ‘Sarı Yelekliler’ hareketinin en önemli özelliklerini sıralarken lidersiz, partisiz ve örgütsüz olduğunu dile getirdi.
TAŞRADAN KENTE DOĞRU BİR HAREKET
Hareketin ayırt edici iki özelliği olduğunu da belirten Benlisoy, “Birincisi, kent merkezlerinden ziyade kentlerin periferisinden çıkan bir hareket olması. Yani taşradan kente doğru yönelmesi” dedi.
SAĞ YA DA SOL OLARAK TARİF EDİLEMEZ
Benlisoy’a göre, ‘Sarı Yelekliler’in ikinci ayırt edici özelliği ise hareketin sağ ya da sol olarak tariflendirilememesi ve politik olarak etiketlendirilememesi.
SENDİKAL HAREKET HENÜZ DESTEK VERMEDİ
Foti Benlisoy ayrıca, kentsel ve taşra dinamiğinin henüz birleşemediğine işaret etti, buradaki önemli faktörün Fransa’daki sendikal hareketin eylemlere destek vermemiş olmasını gösterdi ve ekledi:
SENDİKALAR DESTEKLEMEZSE, AŞIRI SAĞIN KONTROLÜNE GİREBİLİR
“Sendikal hareket destek vermezse bu eylemleri aşırı sağın kontrol etmesi çok daha kolay olacak.”
Avrupa’da sağın daha da radikalleştiğinin altını çizen Benlisoy, sağın ‘arsızlaşarak’ mevcut toplumsal, siyasal öfkeyi kontrol eder hale geldiğini söyledi.
SOL, TOPLUMSAL HUZURSUZLUĞU KUCAKLAMALI
Benlisoy, solun radikalleşmeye karşı aynı şekilde karşılık vermesi gerektiğini vurgulayarak, “Ortada durmakta olan toplumsal huzursuzluğu ve öfkeyi kucaklamaya çalışması gerekiyor” dedi.
Diğer yandan Benlisoy, Fransa’daki eylemlerin ne kadar süreceğine ilişkin bir tahminde bulunmanın mümkün olmadığını dile getirdi.
