ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı kontrol altına alma yönündeki açıklamalarını yinelemesi ardından Avrupalı liderler ortak bir bildiri ile Danimarka’ya desteklerini vurguladılar.
Fransa, İngiltere, Almanya, İtalya, İspanya ve Polonya liderleri, egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığının “evrensel ilkeler olduğunu ve bunları savunmaktan vazgeçmeyeceklerini” söylediler.
Trump, Venezuela lideri Nicolas Maduro’nun bir operasyonla yakalanıp ABD’ye götürülmesi ardından 4 Ocak’ta yaptığı konuşmada, şu anda Danimarka Krallığı’na bağlı olan yarı özerk Grönland’ın ABD tarafından kontrol edilmesi gerektiğini yinelemişti.
Trump, Grönland’ın “çok stratejik” bir yer olduğunu belirterek “Ulusal güvenliğimiz açısından Grönland’a ihtiyacımız var” demişti.
Trump’ın ifadelerine 6 Ocak’ta bir ortak açıklama ile yanıt veren Avrupa ülkeleri, Grönland’ın geleceğine yalnızca Danimarka ve ada halkının karar verebileceğini söyledi.
Açıklamada, Grönland’ın NATO topraklarının bir parçası olduğu ve halkına ait olduğu vurgulandı.
Avrupalı müttefiklerin Kuzey Kutbu bölgesini bir öncelik olarak gördükleri ve bu bölgedeki varlıklarını artırdıkları belirtildi.
Grönland’ın “çok stratejik” bir yer olduğunu belirten Trump adanın şu anda Rus ve Çin gemileriyle çevrili olduğunu iddia etti.
“Ulusal güvenliğimiz için Grönland’a ihtiyacımız var ve Danimarka bunu başaramayacak” diyen Trump, ABD’nin Grönland’ı kontrolünün Batı’nın daha geniş çıkarlarına hizmet edeceğini savundu.
Trump’ın danışmanlarından Stephen Miller’ın eşi Katie Miller da sosyal medya hesabında, Grönland haritasını Amerikan bayrağının renkleriyle paylaşmış ve “YAKINDA” ifadesini kullanmıştı.
Trump aralık ayında da Grönland için özel temsilci atamıştı.
Grönlandlıların çoğu Danimarka’dan bağımsızlık kazanmayı desteklerken, kamuoyu yoklamaları ada halkının ezici bir çoğunluğun ABD’ye katılmaya karşı olduğunu gösteriyor.
Danimarka: ‘Tehdidi bırakın’
Trump’ın son açıklamalarından sonra Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, “ABD’nin Danimarka’ya ait hiçbir bölgeyi ilhak etme hakkı yoktur. Tehdidi bırakın” dedi.
Frederiksen Danimarka’nın “ve dolayısıyla Grönland’ın” NATO üyesi olduğunu ve ittifakın güvenlik garantisi kapsamında olduğunu belirtti.
Danimarka’nın ABD ile Grönland’a erişim hakkı tanıyan bir savunma anlaşması olduğunu ve Kuzey Kutbu bölgesindeki güvenlik yatırımlarını artırdığını söyledi.
“Bu nedenle, ABD’yi, tarihsel olarak yakın bir müttefikine ve açıkça satılık olmadıklarını belirten başka bir ülkeye ve başka bir halka yönelik tehditlerini durdurmaya şiddetle çağırıyorum” dedi.
Grönland Başbakanı Jens Frederik Nielsen de ABD’nin ilhakı yönündeki tehditleri kesin bir dille reddetti ve “Artık yeter” dedi.
Nielsen 4 Ocak’taki paylaşımında “Artık baskı yok. Daha fazla ima yok. Artık ilhak fantezileri yok” diye yazdı.
“Biz diyaloğa açığız. Tartışmalara açığız. Ancak bu, uygun kanallar aracılığıyla ve uluslararası hukuka saygı çerçevesinde gerçekleşmelidir” dedi.
