Türkiye turizminde 2025 yılı, özellikle Avrupa pazarındaki kayıplarla zor geçiyor. Emniyet Genel Müdürlüğü verilerine göre, temmuz ayında ülkeye gelen yabancı turist sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4,97 düşerek 6 milyon 969 bine geriledi. Ekonomim’den Selenay Yağcı’nın haberine göre Ocak–Temmuz döneminde toplam düşüş ise yüzde 2,1 oldu. Buna karşılık rakip ülkelerde tablo tersine döndü; İspanya yüzde 3, Yunanistan ise yüzde 0,58 büyüme kaydetti.
Sektör temsilcileri, yüksek fiyatların Türkiye’nin cazibesini azalttığını, tatil anlayışının değiştiğini ve Tayland ile Mısır gibi alternatif destinasyonların öne çıktığını belirtiyor. Yıl sonunda 2024 rakamlarının yakalanabilmesinin bile başarı sayılacağı vurgulanıyor.
Almanya’dan Büyük Kayıp
En sert düşüş, Türkiye’nin ana pazarı olan Almanya’da yaşandı. Alman turist sayısı yüzde 5,26 gerilerken, yüksek fiyatlar nedeniyle tatil tercihleri ülke içine kaydı. Almanya’da iç turizm rekor kırarak 42,8 milyon kişi kendi ülkesinde seyahat etti.
Diğer pazarlarda da ciddi kayıplar görüldü:
İngiltere’den gelenler: %9,65 azaldı
İtalya’dan gelenler: %20,12 azaldı
ABD’den gelenler: %21,9 azaldı
İran’dan gelenler: %18,9 azaldı (bölgedeki savaş etkisiyle)
“Tehlikeli Sularda Yüzüyoruz”
TÜRSAB Başdanışmanı Hamit Kuk, ilk 7 aydaki yüzde 2’lik daralmanın küçümsenmemesi gerektiğini söyledi. İspanya, Yunanistan ve Mısır’ın turist sayısında artış yakaladığına dikkat çeken Kuk, Türkiye’nin aynı performansı gösteremediğini belirterek, şunları kaydetti:
“Temmuz ayında otellerin tam dolu olması gerekirdi ama doluluklar yüzde 70–80’de kaldı. Fiyatlar revize edilse de kârlılıklar düştü. 2024 rakamlarını yakalayabilirsek şükredeceğiz. Bu tablo Türk turizmi için sürdürülebilir değil. Yeni bir turizm manifestosuna ihtiyacımız var; çünkü biz hâlâ 40 yıllık yöntemlerle rekabet ediyoruz.”
Türkiye Pahalı Bir Ülke Algısı
Kuk, Türkiye’nin artık pahalı ülke olarak anılmasının turizmi olumsuz etkilediğini vurguladı. Yalnızca turizmcilerin değil, ekonomi yönetiminin de sorunu çözmesi gerektiğini belirterek, fahiş fiyat artışlarına dikkat çekti:
2020–2025 arasında dövizdeki artış: %450
Aynı dönemde bakliyat, süt ve et fiyatlarında artış: %600 – %1200
Otellere satılan et fiyatlarındaki artış: %1200
Bu tablo, tedarik zincirindeki sorunların ve maliyet baskısının fiyatları dövizin de enflasyonun da üstünde artırdığını ortaya koyuyor.
“2025 Kârsız Bir Yıl Olacak”
ALTİD Başkanı Burhan Sili, kaynak pazarlardaki kaybın Polonya gibi yeni pazarlardan gelen artışlarla bir nebze dengelendiğini, ancak rekabetin giderek kızıştığını söyledi. Turistlerin artık uzun tatiller yerine kısa ve deneyim odaklı tatilleri tercih ettiğini vurgulayan Sili, Uzakdoğu ve Orta Doğu destinasyonlarının da öne çıktığını belirtti.
“Döviz kuru politikası, maliyetlerdeki olağan dışı artış ve kaynak pazarlardaki düşüşler kâr marjlarını eritiyor. 2025, kârsız bir yıl olacak gibi görünüyor.”
Kazakistan Düşüşte, Ukrayna Yükselişte
AKTOB Başkanı Kaan Kavaloğlu, Antalya’da 2025’in ilk 7 ayında vatandaş ziyaretçi sayısının yüzde 7,5 arttığını, yabancı ziyaretçi sayısının ise yüzde 1,3 düştüğünü açıkladı. İlk 10 kaynak pazar içinde en büyük düşüş Kazakistan’da yüzde 12, en büyük artış ise Ukrayna’da yüzde 22 oldu.
Kavaloğlu, Ukrayna’da barışın sağlanması halinde ülkenin Türkiye için ilk 5 pazar arasına girebileceğini ifade etti.
