Merkez Bankası, İran savaşının 28 Şubat’ta başlamasından sonraki iki hafta için yaklaşık 60 ton altını satarak takas etti. Bloomberg, bu miktarın değerinin 8 milyar doları aştığını ve satışın altın fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskıyı artırdığını yazdı.
Merkez bankası tarafından yayımlanan son verilere göre, Türkiye’nin altın rezervleri 13 Mart haftasında 6 ton ve 20 Mart haftasında 52,4 ton azalarak rezervlerde keskin bir düşüş olduğunu gösterdi. Bloomberg’in konuya yakın kaynaklardan aktardığına göre; bu miktarın bir kısmı doğrudan satılırken, büyük bölümü swap anlaşmaları yoluyla döviz ya da lira teminatı sağlamak için kullanıldı.
Bu hamle, Türkiye’nin enflasyonu düşürme stratejisindeki baskılarla aynı döneme denk geliyor. Söz konusu strateji, büyük ölçüde liranın istikrarlı ya da kademeli olarak değer kaybetmesini sağlamaya dayanıyor ve genellikle devlet bankaları aracılığıyla yapılan döviz müdahalelerini içeriyor. Çatışmanın başlamasından bu yana artan enerji ithalat maliyetleri ve yükselen dolar talebi, bu yaklaşımın sürdürülmesini daha da zorlaştırdı.
İstanbul merkezli Phoenix Consultancy’nin kurucusu Iris Cibre’nin Bloomberg’e aktardığına göre Merkez Bankası, likidite ihtiyacını karşılamak ve yurtiçi talebi istikrara kavuşturmak amacıyla merkez bankasının 135 milyar dolarlık altın stokundan altın satışlarına ve altın takas anlaşmalarına yöneldi. Cibre, toplam satışın 58,4 ton olduğunu ve bunun yarısından fazlasının yurtdışında altın-karşılığı döviz swapları yoluyla gerçekleştirildiğini ifade etti.
Satışlar politika değişimine işaret ediyor
Satışlar, Türkiye için bir politika dönüşümüne işaret ediyor. Türkiye, ABD doları cinsinden varlıklara olan maruziyetini azaltmak amacıyla son on yılda dünyanın en agresif altın alıcılarından biriydi. Altın fiyatları, geçen yıldan bu yana süren güçlü yükselişin ardından yatırımcıların kâr satışına gitmesiyle bu ay yaklaşık yüzde 15 geriledi.
TD Securities’te emtia stratejisti olan Daniel Ghali’ye göre, İran’daki savaşın yarattığı ekonomik şok, bazı merkez bankalarının altına olan talebini zayıflatırken, diğerlerini dolar cinsinden yükümlülüklerini karşılamak için altın rezervlerini satmaya zorlayabilir.
