AKP hükümetinin yayın organına dönüşen Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu’nun (TRT) gelirleri son yıllarda en büyük artış personel giderlerinde görüldü. Personel sayısı neredeyse sabit kalmasına rağmen giderler iki yılda dört kat arttı. Muhalefet bu artışı Meclis gündemine taşıdı ancak TRT’den, “ticari sır” gerekçesiyle ayrıntılı bir açıklama gelmedi.
Türkiye Radyo Televizyon Kurumu’nun (TRT) mali verileri son yıllarda dikkat çekici bir değişimi ortaya koyuyor. Kurumun personel sayısı neredeyse sabit kalmasına rağmen personel giderlerinde yaşanan olağanüstü artış gündem oldu. TRT’nin personel sayısı son 2 senede %2,7 artarken, personel giderleri %328 arttı. Kurumun personel giderleri 2,5 milyar TL’den 10,7 milyar TL’ye çıktı. TRT özellikle yurt dışında görev yapan personele yüksek maaş ve çeşitli yan ödemeler veriyor. Bu nedenle siyasileri araya koyan bir çok muhabir kapağı yurt dışına atıyor.
Bandrol Gelirleri Arttı, Yük Vatandaşın Omzuna Bindi
Nefes Gazetesi yazarı Murat Muratoğlu, köşe yazısında TRT’nin mali yapısını mercek altına aldı. TRT’nin gelir artışındaki en büyük payın, vatandaşlardan toplanan bandrol ücretleri olduğunu hatırlatan Muratoğlu, “2022’de 9,87 milyar TL olan brüt satışlar, 2023’te 21,14 milyar TL’ye, 2024’te ise 30,89 milyar TL’ye yükseldi. Gelirin %86’sı doğrudan bandrol kaleminden elde edildi.” dedi
Muratoğlu’nun yazının bir bölümü şöyle:
“Şimdi de gündemlerinde bilgisayar ve tabletlerdeki bandrol oranı yüzde 4’ten yüzde 20’ye çıkarılması var.
Gelin bir hesap yapalım. Gümrük giriş fiyatı 30.000 TL olan bir bilgisayar düşünün. Mevcut yüzde 4 bandrol ile 1.200 TL ödüyorsunuz.
Yüzde 20 bandrol ile 6.000 TL ödeyeceksiniz! Zira bu bandrol, matrahın en başına ekleniyor. Yani bandrolün üzerine ÖTV biniyor, onun da üzerine KDV biniyor.
Sonuç? O bilgisayarın fiyatı sadece bandrol artışıyla değil, çarpan etkisiyle uçup gidiyor.
Ne güzel iş… Rekabet etmeden para geliyor. İzleyici memnun değilse bile gelir akıyor. Reklam pastasından pay kapma derdin de yok.
Vatandaş zaten telefon, tablet, bilgisayar, elektronik cihaz aldıkça sana çalışıyor. Farkında olmadan TRT dizisinde atlı şehzadenin nal parasını yine biz ödüyoruz.
Rakamlar ortada… TRT’nin brüt satışları 2022’de 9.87 milyar liraydı. 2023’te 21.14 milyar liraya çıktı. 2024’te 30.89 milyar liraya dayandı. Katlaya katlaya gitmişler… Müthiş performans değil mi?
Nitekim bu gelir artışı reyting mucizesinden, yayın kalitesinden, dünya çapında içerik ihracatından falan gelmedi. Gelirin yüzde 86’sı doğrudan sizin, benim, öğrencinin, emeklinin cebinden çıkan “Bandrol” parası…
TRT’de ortalama personel sayısı 2022-2024 arasında sadece yüzde 2.7 arttı. Aferin onlara diyeceksiniz ama aynı dönemde istihdam gideri ne kadar artmış olabilir sizce?
Tam dört kat arttı! 2.5 milyar TL’den 10.7 milyar TL’ye…
Personel sayısı neredeyse aynı kalırken giderin dört katına çıkmasını hangi enflasyonla, hangi kurla açıklıyorlar? Sahi bu paralar kime, hangi “İmtiyazlı” kadrolara gidiyor?
Milletin vekili konu hakkında Meclis’e soru önergesi verdi. Cevap olarak “Ticari sır!” denildi. (İşte burası aklınızdan geçen küfrü rahatça söyleme kısmı…)
Bak sen şu işe… Benim cebimden çıkan vergiyle, bandrolle ödenen maaş nasıl olur da benden saklanan bir “Ticari sır” olur? Kamunun parasıyla sır olmaz, olsa olsa “Hesap vermekten kaçmak” olur!
Dış yapım harcamalarına ilişkin Sayıştay soruyor, yine cevap yok. Sayıştay’ın kısıtlı verilerle buldukları; İhaleleri parçalayıp “Doğrudan temin” ile eşe dosta dağıtmalar, yandaşları mamalamalar, mevzuata aykırı araç kullanımları, lüks otellerde yapılan toplantılar…
Mesele yalnızca “TRT para topluyor” değil… Asıl mesele, bu para nasıl harcanıyor, kimlere gidiyor, hangi kriterle dağıtılıyor?
Yanlış anlamayın… “TRT harcamaları şeffaf olsun, bandroller iptal edilsin” falan demiyorum. TRT ya tamamen kapatılsın ya da satılsın. Vatana millete iyilik yapılsın diyorum…”
