Küresel Big Mac Endeksi karşılaştırmasına göre Türkiye, hamburger fiyatında dünyanın en pahalı ülkeleri arasına girerken gelir seviyesi bu ülkelerin gerisinde kaldı. 330 TL’lik bir hamburgerin asgari ücretle çalışan biri için yaklaşık 2 – 2,5 saatlik çalışma karşılığına denk geldiği, ABD’de ise aynı ürün için yarım saat çalışmanın yeterli olduğu belirtildi.
Dışarıda yeme-içme maliyetindeki artışın restoran menülerinde belirginleştiği, fiyatların artık günlük hayat maliyetinin geldiği noktayı gösterdiği değerlendirmesi yapıldı.
Evde 300 – 400 TL, dışarıda 3 – 4 bin TL iddiası
Türkiye gazetesinin haberine göre, değerlendirmede, evde yaklaşık 300 – 400 liraya hazırlanabilen bir yemeğin restoran menüsünde 3 bin ila 4 bin liraya kadar çıkabildiği, bu farkın dışarıda yemeyi geniş kesimler için “lüks” hâline getirdiği ifadelerine yer verildi. Artışın arkasında yalnızca gıda fiyatlarının değil, yüksek kâr isteği, kira, enerji ve işçilik maliyetlerindeki yükselişin de bulunduğu kaydedildi.
Fiyatlar yüksek gelirli ülkelerle yarışıyor
Endekse göre Türkiye’de Big Mac fiyatı 7,85 dolara yükselirken, kişi başına gelirin yaklaşık 18 bin dolar seviyesinde olduğu aktarıldı. ABD’de aynı ürünün 6,12 dolardan satıldığı ve kişi başına gelirin 92 bin dolar olduğu bilgisi paylaşıldı. İsviçre örneğinde Big Mac fiyatı 9,08 dolar, kişi başına gelir 118 bin dolar olarak verildi. Uruguay içinse kişi başı gelir 24 bin dolar civarında gösterilirken Big Mac’in 8,76 dolara satıldığı ifade edildi.
Benzer gelir grubundan ayrışma vurgusu
Kişi başı gelir açısından Polonya, Güney Afrika ve Mısır gibi ülkelerle benzer ya da daha düşük seviyelerde yer alan Türkiye’nin, Big Mac fiyatında bu ülkelerin tamamını geride bıraktığı, buna karşılık ABD, Almanya, İsveç ve İsviçre gibi yüksek gelirli ülkelerle fiyat seviyelerinin yakınlaştığı değerlendirmesi yapıldı.
“Çalışma süresi” karşılaştırması
Türkiye’de bir asgari ücretlinin bir Big Mac alabilmek için yaklaşık 2 saatten fazla çalışmak zorunda kaldığı, ABD ve birçok Avrupa ülkesinde aynı ürünün 25–30 dakikalık bir çalışma süresiyle alınabildiği belirtildi.
