Boyun kalınlığımız sağlığımız hakkında ne söylüyor olabilir?

Kilo aldığımızı genellikle kapanmayan pantolonlardan, dar gelen elbiselerden ya da midemizin büyümesinden anlıyor olabiliriz.

Ama bedenimizde, birçoğumuzun fark etmediği bir bölge daha kilomuz ve sağlığımız hakkında bize ipucu veriyor – boynumuz.

Boyun ölçünüz normalden daha ince ya da kalınsa, bu bazı olası sağlık sorunlarının da habercisi olabilir.

Boyun kalınlığı ne kadar olmalı?

Vücutlarımızdaki yağ oranı genellikle kilomuzun boyumuza bölünmesiyle hesaplanan Vücut Kitle Endeksiyle (BMI) tahmin ediliyor.

Bu iyi bir başlangıç noktası olsa da, birçok kişi için çok da geçerli bir hesaplama yöntemi değil. Kas kütlesi fazla olan vücut geliştiriciler buna iyi bir örnek çünkü kas ağırlığı vücut ağırlığını da artırır.

Bu yüzden boyun çevresini ölçmek, sağlığımız hakkında bize ekstra bilgi verebilir.

Peki boyun çevreniz ne kadar olmalı?

Delhi ILBS Hastanesi’nin müdürü ve Ulusal Tıp Bilimleri Akademisi Başkanı Dr Shiv Kumar Sarin’e göre, “Kadınlar için boyun çevresi 33-35 santimetre, erkekler içinse 37-40 santimetre olmalı”.

Boyun kalınlığı neden önemli?

Aramızda boynunun güçlü görünmesi için ağırlık çalışanlar vardır – özellikle boksörler ya da rugby gibi sporları yapanlar kalın boyunlu olmakla övünebilir. Ama spor salonu dışında, bu çok da iyi bir şey değil.

Hindistan’daki DY Tıp Koleji’nden Profesör Amitav Banerjee, “Bir kişinin boynu normalden daha kalınsa, bu o kişinin bir sağlık sorunu olduğunu ve vücudunun obezliğe doğru ilerlediğini gösterir” diyor; “Ve birçok hastalık da obezite ile ilişkili.”

Boyun çevresindeki yağ, derimizin altında ya da kalçalarımızda bulunan yumuşak yağdan farklıdır.

Fazla kiloluysanız, vücudunuzda karın bölgesinde ve iç organların çevresinde “gizli yağlanma” vardır. Bu pasif değil metabolik olarak aktif bir yağlanmadır; yani kan şekerini, kolesterolü ve tansiyonu etkiler.

Londra Kingston Üniversitesi Biyokimya Lisans Programı Başkanı Dr. Ahmed Elbediwy, “Boyun, bu yağ birikiminin görülebileceği ve vücudunuzda ne kadar fazla yağ bulunduğuna dair ipucu verebilecek bir bölgedir” diyor; “Ne kadar fazla kilonuz varsa, boynunuz da o kadar kalındır.”

Ne gibi sorunlar yaratabilir?

Bir kişinin boynu normalden kalın görünüyorsa bu “metabolik sendromun” işaretçisi olabilir. Metabolik sendrom, tip 2 diyabet ve kalp ve damar hastalıkları riskini artırabilecek sağlık sorunlarına verilen genel isim.

Bunun nedeni, vücutta fazla yağ bulunduğunda, bu yağ dokusunun kolayca kan dolaşımına karışabilmesidir.

Delhi’deki Sir Ganga Ram Hastanesi’nden kıdemli danışman Dr Mohsin Wali, “Kalın boyunlu birinde yüksek kolesterol, karaciğer yağlanması, diyabet ve yüksek tansiyon olması beklenebilir. Bu yüzden özel tetkikler yapılmalıdır” diyor.

Boyun kalınlığı, kişinin dinlenmiş hissetmesinde ciddi olumsuz etkisi olan uyku apnesine de neden olabiliyor.

Boynum çok kalınsa ne yapmalıyım?

Dr Ahmed Elbediwy “Bu kişiler panik yapmamalı. Dengeli bir beslenme ve düzenli egzersiz, genel olarak sağlığınıza iyi gelecek ve kilo vermenize yardımcı olacaktır” diyor.

Kardiyovasküler egzersizler ve ağırlık antrenmanları üst beden yağlanmasını azaltabilir.

Kaliteli bir uyku da metabolizmanızın düzenlenmesi ve toparlanmasında çok destekleyici.

Baklagiller, meyve ve sebze açısından zengin dengeli bir beslenme, gereksiz kalori almadan tüm gerekli besinleri almanızı sağlar.

Peki ya boynum inceyse?

İnce boyun uzun zamandır fiziksel güzellikle doğru orantılı kabul ediliyor.

Boynumuza kolyeler takıp ilgiyi buraya çekmeye çalışmamız bir tesadüf değil.

Hatta bazı Afrika ülkelerinde kadınların boyunlarının uzun ve ince görünmesi için halkalar taktıklarını görmüşsünüzdür.

Güzellik algısındaki bu “olumlu” imajına rağmen, doktorlar normalden ince bir boynun anemi (kansızlık) belirtisi olabileceğini söylüyor.

Doktor Atreya Niharachandra, “Bu gibi kişilere demir, vitamin ve diğer besin takviyeleri veriyoruz. Bu, bazı durumlarda kan nakline kadar gidebilir” diyor.

İnce boyunlu kişilerde bazen fazladan bir omur da bulunabilir.

Boyun omurgasında normalde yedi omur bulunur ama bazı kişilerde bu sayı sekiz olabilir – beş yerine altı parmağı olan insanlar gibi.

Omurlar, omurgayı oluşturan kemiklerdir. Omuriliğimizi ve sinirlerimizi koruyarak, vücut yapımızı desteklerler.

Bir kişinin fazladan bir omurunun olması doğuştan gelen bir durumdur ve genellikle boyun röntgenlerinde şans eseri fark edilir. Çoğu zaman da bir sağlık sorununa neden olmaz.

Dr. Wali “Bazı durumlardaysa, boyun omurları normalden bir fazlaysa yani sekiz tane omur varsa, ellerde uyuşukluk gibi sorunlara neden olabilir” diyor.

Boyunda görülen bir diğer durum da guatrdır; yani hormon üreten tiroid bezinin şişmesi sonucu boynun ön tarafında yumru ya da şişlik oluşması.

Guatr genellikle boynun ön alt kısmında ortaya çıkar ve şişlik bazen sadece boynun tek tarafında olabilir.

Bu genellikle acılı ya da zararlı değildir, ama bu durumda doktor kontrolü tavsiye edilir.