Türkiye’nin içinde bulunduğu ekonomik krizin etkileri her geçen gün daha fazla hissediliyor.
Hemen her sektörden önde gelen çok sayıda firma, artan döviz kuru nedeniyle katlanan borçlarını ödeyemez hale geldi.
Borçlarını ödeyemeyediği için konkordato kararı aldıran şirketler günden güne yayılıyor. Türkiye döviz kuru krizi ile “konkordato” kelimesi ile yakından tanıştı.
“İflas anlaşması” olarak da yorumlanan konkordato salgını yaklaşık 6 aydır yüzlerce şirkete bulaşmış durumda. Son haftalarda Hotiç, Yeşil Kundura ve Beta peş peşe konkordato ilan edince gözler ayakkabı sektörüne çevrildi.
Peki, neden ayakkabı devleri konkordato ilan ediyor?
Hürriyet’ten Jale Özgentürk’ün haberine göre, ayakkabıcılık sektörünün bu üç büyük markası borç ödemede yaşadığı sorunlar nedeniyle konkordato ilan etti. Son olarak da yabancı markalı ayakkabı satan zincir Shoes Center tüm mağazalarını kapatarak piyasadan çekilme kararı aldı. Bu gelişmeler yüzünden, üretimden hammaddeye birbirine bağımlı sektörde endişeli bekleyiş olduğu gözleniyor.
Ayakkabıcılıkta, 500 milyon çift üretim kapasitesi ile Türkiye’nin üretimde dünyanın beşinci ülkesi olduğunu hatırlatan Özgentürk, büyüklüğü 5 milyar doları bulan sektörde son yıllarda artan ihracatın ise 1 milyar dolara yakın olduğunun altını çiziyor.
Uzmanlar, ayakkabıcıların sıkıntılarının bugün başlamadığı, 10 yıl öncesine kadar uzandığını söylüyor. Jale Özgentürk’ün aktardığına göre, sektörün küçük aile işletmelerinden oluştuğu ve geleneksel üretim modelinin bir türlü aşılamadığı vurgulanıyor. Piyasa uzmanlarına göre bu dönemde perakende sektörünün hızlı gelişimi, sayısı hızla artan alışveriş merkezlerinde varolma mücadelesi de sermaye derinliği kazanamayan sektör firmalarının piyasa ve banka kredileriyle sağlıksız büyümesine neden olmuş. Yani Türkiye’nin genel hastalığı olan sağlıksız, özsermayesiz, hızlı büyüme en önemli neden olarak açıklanıyor. Krediye dayalı büyümeye hammaddenin ağırlıklı olarak dışa bağımlı olması ardından da dövizin son aylarda ölçüsüz bir şekilde artışı da bugün gelinen yaprak dökümüyle sonuçlanıyor.
Türkiye İhracatçılar Meclisi eski Başkanı Mehmet Büyükekş, konkordato ilan eden firmaların köklü firmalar olduğunu söyleyerek şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Sektörde önemli yapısal sorunlar var. Şirketlerin durumuna ayrı bakmak lazım ancak uzun zamandır ortak sıkıntılar yaşanıyor. Sektörde vadeler kısaldı. Vadeli satıştan uzaklaşılıyor. Banka kredilerinde ekonomik sıkıntılar nedeniyle frene basıldı. Şirketlerde işletme sermayesi sıkıntısı ortaya çıktı. Ancak yeni ekonomik program moral verdi. Bu sıkıntılar aşılacaktır.”
Birleşmiş Markalar Derneği Başkanı Sinan Öncel ise “Ürün maliyetlerinin artması, ağırlaşan genel giderler, bazı AVM’lerde dövizli kiralar, personel giderlerinin artması sorunların adım adım artmasına yol açtı. Vadeler kısaldı, kredilere ulaşmak da zorlaştı” diyor.
Haberde, piyasada borçlularına karşı önlem alarak zorlu süreçten çıkmak isteyen şirket sayısının üç firma ile kalmayacağı korkusu yaşandığı belirtiliyor.
Konkordato ilan eden şirketlerin çoğunluğu İstanbul ve Ankara merkezli. Dikkat çeken bir diğer nokta ise konkordato ilan eden şirketlerin neredeyse tamamının inşaat sektöründe faaliyet göstermesi.
İnşaat şirketlerini ise gıda ve tekstil sektöründen firmalar takip ediyor. Konkordato ilan eden şirketlerin tam listesine buradan ulaşabilirsiniz.
