İşçilerin başlattığı etiket eylemi uluslararası krize dönüştü.
Filiz Tutya, 53 yaşında bir tekstil işçisi. 35 yıldır bu sektörde çalışıyor. Son yedi yılı ise Bravo Tekstil isimli firmada geçirmiş.
Türkiye, Bravo Tekstil’in adını firma çalışanlarının geçtiğimiz günlerde başlattıkları bir kampanya sayesinde duydu.
İşçiler, İstanbul’daki birçok Zara mağazasında ceketlerin cebine, pantolonların, kazakların arasına, gömleklerin üzerine etiketler iliştirmiş ve şöyle demişlerdi:
“Alacağınız ürünü ben yaptım ama paramı alamadım! Yıllarca Zara için üretim yaptık. Son 3 aylık maaşlarımızı ve kıdem tazminatımızı almadan fabrika bir gecede kapandı. Lütfen Zara’ya söyleyin paramızı ödesin!”
Kampanya çerçevesinde sosyal medyada başlatılan #BravoIscileriIcinAdalet etiketine binlerce kişi destek verdi.
İnternetteki imza kampanyasında ise şu ana dek 270 binin üzerinde imza toplanmış bulunuyor.
İFLAS ETTİ KAPANDI SAHİBİ KAÇTI
Bravo Tekstil, Temmuz 2016’da iflas etmiş ve bir gece içerisinde aniden kapanmış, firmanın sahibi de kayıplara karışmıştı.
Firma, başta Zara olmak üzere Next ve Mango gibi uluslararası markalara üretim yapıyordu.
Firmanın iflasa giden sürecinde maaşlarını alamadıklarını söyleyen işçiler, şimdi 3 aylık maaşlarını ve kıdem tazminatlarını Zara’nın ödemesini talep ediyorlar.
Bravo Tekstil’de son olarak Kalite Teknik Sorumlusu olarak çalışan Filiz Tutya, “Bizim bu kampanyadan başka şansımız kalmamıştı” diyor:
“Biz asla Zara’ya bir kötülük gelsin istemiyoruz. Çünkü onun üzerinden binlerce insan ekmek yiyor. Amacımız asla bu değil. Biz sadece hakkımızı istiyoruz. Paramızı ödesinler. Mağduriyetimizi gidersinler.”
ZARA: ÖDEMELERİ YAPTIK
Ancak Zara’nın bağlı olduğu Inditex şirketi, Bravo Tekstil’e tüm ödemelerin zamanında yapıldığını, kalan herhangi bir ödeme olmadığını, yapılan ödemelerin işçinin hesabına geçmediğini, bunun da Bravo Tekstil’in sorumluluğu olduğunu söylüyor.
Inditex Türkiye Sürdürülebilirlik Ülke Müdürü Murat Akkün, “Ortada cidden büyük bir mağduriyet var. Biz de çok üzgünüz, böyle bir olay yaşandığı için” diyor ve sözlerini şöyle sürdürüyor:
“Burada işçi ve çalışanları mağdur eden kısım firma sahibi, firma yönetimi. Ortada kaçan bir sorumlu ve yasal süreçlerin işletildiği bir dava var. Biz uluslararası bir marka olarak tüm yasal zorunluluklarımızı yerine getirdik.
“Küresel Çerçeve Sözleşmesi, ortadan kaçan insanların ortada bıraktığı borçları üstlenme gibi bir şeyi kapsamıyor. Böyle bir düzende böyle bir iş ilişkisinde benim bildiğim hiçbir uluslararası marka çalışamaz.
“İşçiler haklarını aramakta yüzde 100 haklılar. Ama biz üretimin karşılığını ödememize rağmen bu para çalındı. Bu firmanın sahibi tarafından yurtdışına mı götürüldü, onu Türk yargısı ortaya çıkaracak. Türk yargısının bu kaçan kişiyi bulup bu paraları ödettirmesi lazım. Ortadaki enkazın sorumlusu Bravo Tekstil işverenidir.”
KÖLE DÜZENİ Mİ?
İspanya merkezli Inditex, dünyanın en büyük hazır giyim perakendecilerinden biri. Şirketin dünya genelinde 7 bin 405 mağazası bulunuyor ve firma için 162 bin 450 kişi çalışıyor.
Inditex’in başlıca markası olan Zara, geçmişte de çeşitli suçlamalarla karşılaşmış, Zara ürünlerinin üretildiği bazı fabrikalar ya da atölyelerde işçilerin kölelik koşullarında çalıştırıldığı, çocuk işçilerin bulunduğu, Suriyeli mültecilerin istismar edildiği gibi iddialar ortaya atılmıştı.
Inditex grubu bu gibi olayları hassasiyetle ele alacağını ve tedarik zincirindeki üçüncü parti taşeron firmaların denetimini güçlendireceğini söylemişti.
