Sağlık Bakanı’nın itirafı kafaları karıştırdı: Vaka sayısı nedir, hasta nedir?

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’nın günlük koronavirüs verilerinde ‘test sonucu pozitif çıksa da semptom göstermeyenlere yer verilmediğini’ itiraf etmesi tartışma yarattı. Türkiye’nin merak ettiği soru şu: Vaka sayısı nedir, hasta nedir? Gerçek vaka sayısı kaç?

Çarşamba günü gerçekleştirilen Bilim Kurulu toplantısı sonrası basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, ölüm ve vaka sayılarının gerçeği yansıtmadığı iddialarına ilişkin, “Her vaka hasta değildir. Çünkü testi pozitif çıktığı halde hiçbir semptom göstermeyenler var ve büyük çoğunluğu bunlar oluşturuyor. Bizim verdiğimiz günlük hasta sayısı” açıklamasında bulundu.

Peki, Dünya Sağlık Örgütü’ne göre vaka sayısı nedir, hasta nedir?

VAKA SAYISI NEDİR?

Koronavirüs testi pozitif çıkan kişi sayısı demek. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Semptom gösterse de göstermese de test sonucu pozitif çıkanları ‘vaka’ olarak kabul ediyor.

HASTA NEDİR?

Koronavirüs testi pozitif çıkıp, tedavi gören kişi. ‘Vaka’dan çıkıp, ‘hasta’ olduğu kabul edilip, ilaç tedavisine başlanan kişi.

BAKANLIK “VAKA”YI “HASTA” MI DÖNÜŞTÜRDÜ?

Sağlık Bakanlığı, her gün paylaştığı “Türkiye Günlük Koronavirüs Tablosu”nda 28 Temmuz 2020’de değişikliğe gitti. Bakanlığın açıkladığı günlük tabloda 28 Temmuz’a kadar “vaka” olarak tanımlanan değerler 29 Temmuz’dan itibaren “hasta” olarak tanımlandı. Ne olduysa bundan sonra oldu. Hasta sayısı ve vaka sayısı sanki ‘aynıymış’ gibi kamuoyuna sunuldu. Bakanlık “vaka” yerine “hasta” terimini kullanmaya başladı. Çünkü, tanım gereği, test sonucu pozitif olan herkesin tabloya “vaka” olarak yansıtılması gerekiyordu. Oysa, pozitif olup tedavi görmeyenlerin bu tabloya yansıtılmadığı ortaya çıktı. Tablodaki sayı yalnızca tedavi görenlerin (“hasta”) sayısı olduğu anlaşıldı. Bu yöntemle gerçek vaka sayısı gizlenerek tablolarda sadece ‘tedavi görenlerin” yani hastaların sayısı verilmeye başlandı. Sayıdaki azalmaya rağmen ölüm oranındaki artış başta TTB olmak üzere ilgili uzmanların dikkatini çekiyor ve eleştiri konusu oluyordu.
 

Her vaka hasta değildir. Belirtisiz, salgın açısından önemi bulaştırıcılık olan, izole edilip ortalama 1 hafta sonra testi negatif çıkan Asemptomatik Pozitifleri salgındaki öncelikli sorun olarak göremeyiz. Önemli olan, artan hasta sayımız ve sağlık sisteminin gücünü korumasıdır. pic.twitter.com/aGTdYYw0gc

— Dr. Fahrettin Koca (@drfahrettinkoca) October 1, 2020

KOCA’DAN YENİ AÇIKLAMADA: HER VAKA HASTA DEĞİLDİR

Sağlık Bakanı’nın kafaları karıştıran açıklaması ile de Türkiye’nin en çok merak ettiği sorular şunlar oldu: Vaka sayısı nedir? Hasta nedir? Gerçek vaka sayısı ne? Vaka sayısı ile hasta sayısı eş anlamlı mı?

Koca, açıklamaya gelen tepkiler üzerinde ikinci bir açıklama olarak, “Her vaka hasta değildir. Belirtisiz, salgın açısından önemi bulaştırıcılık olan, izole edilip ortalama 1 hafta sonra testi negatif çıkan Asemptomatik Pozitifleri salgındaki öncelikli sorun olarak göremeyiz. Önemli olan, artan hasta sayımız ve sağlık sisteminin gücünü korumasıdır” değerlendirmesinde bulundu.

TTB: GERÇEKLERİ GİZLEDİNİZ

Koca’nın bu açıklaması başta Türk Tabipleri Birliği (TTB) üzere büyük tepki çekti. TTB’nin sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, “Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, belirti göstermeyen ama testi pozitif çıkan vakaların günlük açıklanan tabloda yer almadığını açıkladı. 6 aydır bunu söylüyorduk. Süreci şeffaf yürütmediniz. Gerçekleri gizlediniz. Salgının yayılmasına engel olmadınız” ifadeleriyle Bakan Koca’ya tepki gösterildi.

CHP’Lİ MURAT EMİR: İDDİAMIZI DOĞRULADI

“Covid pozitif vaka sayısı açıklanan hasta sayısının neredeyse 20 katı” diyen ve bir de belge paylaşan CHP Ankara Milletvekili Murat Emir ise Bakan Koca’nın açıklamalarına, “Sağlık Bakanı, 29 bin 377 vaka iddiamıza yanıt veremedi. Üstüne, belirti göstermeyen vakaların tabloya dahil edilmediğini de belirterek, iddiamızı doğrulamış oldu” sözleriyle cevap verdi.