Pandemi sonrası konut kiralarındaki yüksek artış vatandaşı isyan ettirirken bir de öğrencilerin de ev bulmaya çalışması krize neden oldu.
Öğrenciler, iki yıldır uzaktan devam ettikleri eğitime veda ederken ev şoku da yaşıyor. Özellikle büyük şehirlerde kira bedellerine yüzde 50 zam yapıldığı ortaya çıkarken bu oran bazı semtlerde yüzde 100’ü buluyor.
Son dönemlerde kira bedelindeki artışlar sık sık gündeme geliyor. Vatandaşlar özellikle büyük şehirlerde evlerin yüksek kira bedellerinden şikayetçi. Bununla birlikte yüz yüze eğitimin de başlamasıyla birlikte öğrenciler okullarına döndü. Bu durum kiralık ev tutma oranını artırırken bazı şehirlerde yüzde 50 zam yapıldığını da ortaya çıkardı. Bu oran semtlere göre yüzde 100’ü de gördü.
Dünya Gazetesi’nde yer alan habere göre; iki yıldır evlerini kiraya veremeyen ev sahipleri öğrencilerin okula dönüşünü fırsata çeviriyor. Ancak yüksek fiyatla ev kiralamak isteyenlerin dahi ev bulmaları mümkün olmayabiliyor. Birçok bölgede boş evler için listeler yapılıyor.
‘STOKLAR ERİDİ ÜRETİM YAPILAMADI’
Kiraların neden arttığına dair açıklamada bulunan Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Kurucu Başkanı Hakan Akdoğan, bunun işaretlerinin geçen yıl ortaya çıktığını belirterek “2020’de pandeminin yoğunlaştığı dönemde kamu bankalarının başlattığı konut kredi kampanyaları, mevcut stokları ciddi şekilde eritti. Stoklar eridi ama yerine yeni üretim yapılamadı. Çünkü pandeminin etkisiyle inşaat sektörü de yavaşladı. Yavaşlamaya, inşaat maliyetlerinin de etkisi oldu. Şimdi o stokları bitirdik ama maliyetler ve pandemi kısıtlamaları yeni konut üretiminin önünde engel olarak duruyor” dedi.
‘HAFTALARCA SIRA BEKLİYORLAR’
Emlak sektörünün alışkın olmadığı bir dönemden geçtiğine dikkat çeken Akdoğan, “Özellikle bazı bölgelerde, öğrencilerin de yoğun olduğu ya da şehrin en kalabalık olduğu bölgelerde sıra var. Ev kiralamak isteyenler ihtiyaçlarını söyleyip, isimlerini onlarca kişinin bulunduğu listelere yazdırıyor ve haftalarca sıra bekliyorlar” ifadelerini kullandı.
‘ANİDEN GELEN BU HIZLI TALEP KARŞILANAMIYOR’
İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizamettin Aşa, hem kentsel dönüşüm, hem yaz dolayısıyla memleketlerine gidenlerin dönmesi hem de öğrencilerin gelmesi ile İstanbul’da bir anda 150 bin hanenin ev arayışına girdiğini kaydetti. İstanbul genelinde kiraların yüzde 30 arttığını, ancak bazen semt bazlı artışların yüzde 200’leri bulduğunu aktaran Aşa, birkaç özel bölge dışında İstanbul’da 2 bin 500 TL’nin altında ev olmadığını söyledi. Avrupa Yakası’nda artışları özellikle Avcılar’da başlayan dönüşümün tetiklediğini söyleyen Nizamettin Aşa, “Aniden gelen bu hızlı talep karşılanamıyor. Örneğin öğrenci bölgesi olan Avcılar’da 4 ila 5 bin binanın kentsel dönüşümden dolayı yıkımı söz konusu. Bu yüzden kiralarda yüzde 60-70’e varan bir artış var” dedi. Diğer öğrenci bölgeleri olan Kadıköy merkez ile Bakırköy, Şişli, Beşiktaş gibi bölgelerde fiyatların benzer biçimde arttığını aktaran Aşa, “Kadıköy’de Suadiye ve Göztepe gibi bölgelerde 2 yıl önce 3 bin TL olan ev şu anda 5-6 bin TL’den aşağı değil. 3+1’ler ise 10 bin TL’nin üstünde. Beşiktaş’ta halihazırda 3 bin ile 4.500 TL aralığında bir rakama eski ev bulmak mümkün. Yeni ev fiyatları 5 bin TL’den başlıyor” diye konuştu.
‘YATIRIM AMAÇLI EV ALANLAR KİRA FİYATINI YÜKSELTTİLER’
Türkiye’nin birçok üniversite kentindeki sıkıntının Ankara’da da yaşandığını söyleyen Ankara Tüm Emlakçılar Meslek Odası Başkanı Ahmet Rifat Yetkin, “Pandeminin başında faizin düşmesiyle birlikte gayrimenkul fiyatı yükseldi. Bu yükselişle birlikte, özellikle yatırım amaçlı ev alanlar amortisman süresini kısaltmak için kira fiyatını yükselttiler” dedi. Yetkin, “Sonuçta burada yaşayacak olanlar bizim çocuklarımız. Ankara’da ortalama kira bedeli önceki döneme göre yüzde 50 civarında artarken, insanlar kiralık ev bulmakta büyük güçlük çekiyor” diye konuştu.
‘MÜLK SAHİBİ İKİ YILIN ZARARINI KARŞILAMAYA ÇALIŞIYOR’
İzmir Emlak Komisyoncuları Odası Başkanı Mesut Güleroğlu, geçen yılki depremin ardından Bornova, Bayraklı ve Karşıyaka’da halen yıkımı devam eden konutların olduğuna dikkat çekerek, bu bölgelerde kiralık konut bulmakta sıkıntı yaşandığını söyledi. Üniversitelerin yüz yüze eğitime başlamasıyla birlikte öğrencilere yönelik 1+1, 2+1 kiralık konutlarda fiyat artışları olduğunu dile getiren Güleroğlu şöyle devam etti:
“Pandemi döneminde 1+1, 2+1 ve üniversite ekonomisine dayalı konutlar boş kaldı. Depremle birlikte merkezden uzaklaşmak istemeyenler buralara yoğun talepte bulundu. Fiyatlar arttı. Üniversitelerin açılması kararı ile öğrencilere hitap eden 1+1’lerin bin 100 TL olan kirası bin 700 TL’ye yükseldi. Bin 300-bin 500 TL seviyesindeki 2+1’lerin kiraları ise 2 bin 500-3 bin TL oldu. Mülk sahibi ise 2 yılın zararını karşılamaya çalışıyor.”
