“Turistin artması gelirin de arttığı anlamına gelmez; rekabet gücümüzü zayıflatacak adımlardan kaçınmalıyız”
TBMM’de ele alınacak olan yasa teklifiyle, kâr ya da zarar ettiğine bakılmaksızın turizm sektörüne 150 milyon doları bulacak yeni vergi geliyor.
AKP’den yeni torba yasa teklifiSözcü’den Başak Kaya’nın haberine göre, 17 bin otel ile binlerce restoran, eğlence yeri, yat, tekne ve gemiler, havayolu şirketleri, seyahat acenteleri ve özel sektöre ait havaalanlarından ciroları üzerinden yüzde 1’e kadar vergi alınacak. Muhalefet milletvekilleri, tasarının yasalaşması halinde otellere haciz geleceğini, turizmcilerin batacağını, çalışanların da işsiz kalacağını savundu. CHP Aydın Milletvekili Hüseyin Yıldız, “Türkiye’deki 17 bin otelden kârının değil, cirosunun yüzde 1’i alınacak. Patnos’taki otel parayı ödemezse icra gelecek, vergi dairesi malına el koyacak” diyerek şunları söyledi:“Sektörde faaliyet gösteren işletmelerin hepsi icralık olur. Otelciler, tur operatörleri zaten vergi veriyor, ayakta kalmak için mücadele ediyor, şimdi bir de haraç geliyor. Cirodan yüzde 1’i toplayın, ben Turizm Bakanı’na plaket vereceğim. Turizmde 1.5 milyon kişi çalışıyor bunun 700 bini öğrenci. Bu parayı alırsanız, personele maaş ödenemez, turizmci iflas eder. Turizmciyi boğuyorsunuz.”
CHP Antalya Milletvekili Çetin Osman Budak da “1990’lı yıllarda bir otel yatırımı 3-4 yılda kendini amorti ediyordu, şimdi bu süre 15 yıl oldu. 15 senede oteller eskir ama gelir elde edemedikleri için yenilenemiyor. Cirodan yüzde 1 alınması son derece adaletsizdir. Otellerin ortalama kârı yüzde 4” dedi.
CHP Ankara Milletvekili Bülent Kuşoğlu ise cirodan yüzde 1 almanın kârdan yüzde 10-15 almak anlamına geleceğini vurgulayarak, “Bu rakam sektörü öldürür. TAV’ın 2018 cirosu 1.2 milyar Euro. Siz özel sektörün işlettiği havalimanlarından binde 2.5 vergi alacaksınız. Bu 30 milyon Euro yapar. Yani 200 milyon lira. Şu anda vergilerde tahakkuk-tahsilat oranı yüzde 51. Yarısını alamıyoruz. Bu rakamların alınması da mümkün değildir” açıklamasını yaptı.
Sektörün tepkisi büyüyor
Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeciler Birliği (AKTOB) Başkanı Erkan Yağcı, “Şu anda Türkiye’ye gelen turist sayısı artıyor, sektör kriz yaralarını sarıyor. Ancak turistin artması gelirin de arttığı anlamına gelmez. Rekabet gücümüzü zayıflatacak adımlardan kaçınmalıyız” dedi.
Sektörün 2016 yılında yaşadığı büyük sıkıntıları yeni yeni aşmaya çalıştığını belirten Yağcı, “Fon öyle aceleye gelecek bir konu değil. Tüm paydaşların içinde olduğu bir ortamda konuşmak lazım” diye konuştu. Yağcı, sezonun tam ortasında fon getirilmesini doğru bulmadıklarını da ifade ederek, şöyle devam etti:
“2016’da büyük kriz yaşadık. Bugün turist sayısındaki artış iyi ancak gelirimiz henüz iyi noktalara gelmedi. Gelirimizde yüzde 10-15 artış olursa ancak 2014’ü yakalayabiliriz. Enflasyon nedeniyle maliyetlerimiz arttı. Yeni krizden çıktık. Tamam iyiye gidiyoruz ama uçuyor da değiliz.”
Yücel: Fon parası ya okçuluğa aktarılırsa
Eski Turizm Bakanı ve eski TÜRSAB Başkanı Bahattin Yücel, kurulmak istenen Turizm Ajansı’nın Sayıştay denetimi dışında tutulmasının sakıncalarına değinerek, “Buna karşı çıkılmalı” dedi. Yücel, Turizm Ajansı’nın sektöre getireceği yükün yanında, kaynağın nereye nasıl harcanacağının denetim dışı bırakılmasının sakıncalarını şu örnekle anlattı:
“Yıllık en az 150 milyon dolarlık kaynak sektörde dengeli temsil yeterliliği olmayan bazı meslek kuruluşları eliyle harcanacaktır. Örneğin Turizm Bakanı, okçuluk konusunun önemli bir tanıtma etkinliği olduğuna tek başına karar verip dilediği kadar kaynak aktarabilecektir.”
