Türkiye’de dövizin sürekli yükselmesine neden olan ekonomik gelişmelere ilişkin Sözcü Yazarı Murat Muratoğlu, “Artan dolar değil çakılan Türk Lirası!” ifadelerini kullandı.
Muratoğlu’nun “1, 2, 3, 4 tamam, daha da katlanamam!” başlığıyla (26 Mart 2018) yayımlanan yazısı şöyle:
Geleceğe hoş geldiniz. Daha birkaç ay önce Orta Vadeli Program açıklandı. Biz hesaplarımızı ortalama dolar kuru 2020 yılında 4.02 olacak şeklinde yapıyoruz denildi. Geçen hafta itibarıyla 2020 hedefi görüldü. Sonrasında hafif geri döndü.
* * *
Düşünün bu seviyeyi hesaplayanlar ekonomiyi yönetiyor. Hem dolar artıyor. Hem faizler yükseliyor. Yani piyasalar hem hopluyor hem de zıplıyor. İkisinin birden olmasıiyiye işaret değildir. Üç vakte bela getirir.
* * *
Normal şartlarda faizler artarken dolar durur, hatta düşer. Yüksek TL faizinden faydalanmak için dövizden TL’ye geçilir. Faizden kazanacağın parayı gözden çıkartıp dolar alırken iki kere düşünürsün. Lakin düşünme! Düşünürsen gerçekleri görürsün.
* * *
Artan dolar değil çakılan Türk Lirası! Gelişen piyasalar kategorisinde Arjantin’densonra dolara karşı en kötü performans gösteren ikinci para birimi… Ha Arjantin ekonomisi, he el bombasının pimi… Türkiye işte bu listenin ikincisi…
* * *
Türk Lirası’nın değer kaybetmesinin o kadar çok var ki nedeni. Cari açık ile başlarsın, enflasyon ile devam edersin, araya Amerika ve Avrupa ile ilişkileri eklersin, ithalat, dış ticaret açığı derken, ülkenin borçluluğuna girersin. Suriye’ye uğrar OHAL’inuzatılmasına değinirsin, Halkbank cezasından tut, yap-işlet-devret projelerine kadar söylersin. Siyasi baskı, hukuksuzluk, belirsizlik, hep sayarsın, dökersin. Yine de bitiremezsin!
Senin paran yarım saat içerisinde yüzde 2 değer kaybedebiliyorsa sen kırılgan bir ekonomisindir. Sen zamanında tüm kaynağını betona gömersen el âlem senin para birimini dansöze çevirir. Hem de dolar dünyada değer kaybediyorken gerçekleşiyor bunlar. Erdoğan; “Dolara yatırım yapanlar yaya kalabilirler” dediği gün dolar 2.59’du… Sonunda fiyatı 4 lirayı vurdu.
* * *
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı TRT’ye çıkmış hâlâ; “Dolar 4’e çıktı algısı yanlış” diyor. İyi o zaman git bunu döviz büfesine söyle… “Güzel kardeşim sen bana 4 liradan dolar satıyorsun ama yanlış yapıyorsun! Bunlar hep algı oyunu… 3.75’de hesapla sen dolar kurunu” diyebiliyor musun?
* * *
Türkiye’nin finansal imajı yerlerde sürünüyor. Türkiye’ye yatırım kararlarının tümü sorgulanıyor. Türkiye’yi yatırım listesinden çıkartanların sayısı her geçen gün artıyor. Sanılıyor ki emir-komuta zinciri ile piyasalar dengeye gelir. Siyasi baskı ile enflasyon, faizler ve hatta dolar kuru düşürülebilir. Merkez Bankası bunlara kadir… Hadi oradan! Yok, öyle bir dünya.
* * *
Sadece algı yönetimiyle sorunları halledebileceğimizi sanıyoruz. Bir şeyi kırk kere söylersen olur misali günde yüz kırk kere “iyiyiz” diyoruz ama hiçbir şeyi değiştirmiyoruz. Oysa değişmesi gereken o kadar çok şey var ki, belli ki bunu anlatamıyoruz. Birileri yaşayarak öğrensinler diye bekliyoruz!
