Türkiye ekonomisi, koronavirüs salgını ile geçen 2020 yılını yüzde 1,8’lik büyümeyle tamamladı. Son çeyrek büyüme performansı yüzde 5,9 ile yüzde 7 civarındaki beklentilerin altında kaldı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2020 yılının dördüncü çeyreğine ilişkin büyüme rakamlarını açıkladı.
Türkiye 2020 yılının son çeyreğinde, yüzde 5,9’luk büyüme kaydetti. Böylece Türkiye’nin 2020 yılı tamamında büyüme performansı yüzde 1,8 olarak gerçekleşti.
Dolar cinsinden kişi başına gelir ise 8 bin 599 ile 2007 yılının da gerisine düştü.
Türkiye’nin son çeyrekte yüzde 7 civarında büyümesi bekleniyordu.
İktidarın 2020’nin başında koyduğu hedef yüzde 5 düzeyindeyken koronavirüs salgını ardından dönemin Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak’ın Eylül ayı sonunda revize ettiği hedef ise binde 3 olmuştu.
2020 yılında çeyreklik bazda performans şöyle:
İlk çeyrek: Yüzde 4,5 büyüme,
İkinci çeyrek: Yüzde 9,9 daralma,
Üçüncü çeyrek: Yüzde 6,7 büyüme,
Dördüncü çeyrek: Yüzde 5,9 büyüme.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan açıklamaya göre, üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH, 2020 yılında bir önceki yıla göre yüzde 16,8 artarak 5 trilyon 47 milyar 909 milyon TL oldu.
DOLAR BAZINDA KİŞİ BAŞINA GELİRDE 2007’NİN GERİSİNE DÜŞÜLDÜ
2020 yılında kişi başına GSYH cari fiyatlarla 60 bin 537 TL, ABD doları cinsinden 8 bin 599 olarak hesaplandı.
IMF ise Türkiye’de bu yıl kişi başına gelirin 7 bin 720 dolara gerileyeceğini öngördü. Dolar cinsinden gerçekleşen kişi başına gelir IMF tahminlerinin üzerinde kalsa da Türkiye, bu yıl gerçekleşen dolar cinsinden kişi başına gelirle 2007 yılı öncesi seviyeye geri döndü.
GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde 2020 yılında bir önceki yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak finans ve sigorta faaliyetleri toplam katma değeri yüzde 21,4, bilgi ve iletişim faaliyetleri yüzde 13,7, tarım sektörü yüzde 4,8, kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleri yüzde 2,8, gayrimenkul faaliyetleri yüzde 2,6, diğer hizmet faaliyetleri yüzde 2,5 ve sanayi yüzde 2,0 arttı. Mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri yüzde 5,2, hizmetler yüzde 4,3, inşaat sektörü ise yüzde 3,5 azaldı.
GSYH 2020 YILI DÖRDÜNCÜ ÇEYREĞİNDE YÜZDE 5,9 ARTTI
GSYH dördüncü çeyrek ilk tahmini zincirlenmiş hacim endeksi olarak, 2020 yılının dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 5,9 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,7 arttı.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,7 arttı. Takvim etkisinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, 2020 yılı dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 5,8 arttı.
Üretim yöntemiyle Gayrisafi Yurt İçi Hasıla tahmini, 2020 yılının dördüncü çeyreğinde cari fiyatlarla bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 26,2 artarak 1 trilyon 524 milyar 788 milyon TL oldu. GSYH’nin dördüncü çeyrek değeri cari fiyatlarla ABD doları bazında 191 milyar
633 milyon olarak gerçekleşti.
HANEHALKI NİHAİ TÜKETİM HARCAMALARI 2020 YILINDA YÜZDE 3,2 ARTTI
Yerleşik hanehalklarının nihai tüketim harcamaları, 2020 yılında bir önceki yıl zincirlenmiş hacim endeksine göre yüzde 3,2 arttı. Hanehalkı tüketim harcamalarının GSYH içindeki payı yüzde 56,4 oldu.
Hanehalkı nihai tüketim harcamaları 2020 yılı dördüncü çeyreğinde yüzde 8,2 arttı
Yerleşik hanehalklarının nihai tüketim harcamaları 2020 yılının dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 8,2 arttı. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 6,6, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise yüzde 10,3 arttı.
MAL VE HİZMET İTHALATI 2020 YILINDA YÜZDE 7,4 ARTTI, İHRACATI İSE YÜZDE 15,4 AZALDI
2020 yılında bir önceki yıl zincirlenmiş hacim endeksine göre mal ve hizmet ithalatı yüzde 7,4 arttı, ihracatı ise yüzde 15,4 azaldı. Mal ve hizmet ihracatı, 2020 yılının dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak aynı kalırken ithalatı ise yüzde 2,5 arttı.
İŞGÜCÜ ÖDEMELERİ 2020 YILINDA YÜZDE 9,6 ARTTI
İşgücü ödemeleri 2020 yılında yüzde 9,6 artarken, net işletme artığı/karma gelir yüzde 20,2 arttı. İşgücü ödemeleri, 2020 yılının dördüncü çeyreğinde ise bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 12,2, net işletme artığı/karma gelir yüzde 32,0 arttı.
İşgücü ödemelerinin cari fiyatlarla Gayrisafi Katma Değer içerisindeki payı geçen yıl yüzde 34,8 iken bu oran 2020 yılında yüzde 33 oldu. Net işletme artığı/karma gelirin payı ise yüzde 47,5’ten yüzde 49,4’e yükseldi.
